Những bài báo
04.05.2019
Huỳnh Quang
Phản biện về cuốn sách Lịch sử Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga 1988-2018


Kính gửi: Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Quân sự Trung ương.


Tôi là Huỳnh Quang, sinh năm 1937, nhập ngũ năm 1953, vào Đảng năm 1956, nghỉ hưu năm 2003. Nguyên Phó Tổng Giám đốc Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô từ năm 1988 cho đến khi nghỉ hưu. Tôi muốn xin được phát biểu mấy ý kiến với Ủy Ban về cuốn sách Lịch sử Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga 1988-2018.


    - Năm 2018 Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga kỷ niệm 30 năm ngày thành lập và cho ra đời quyển "Lịch sử Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga 1988-2018”. Trước đó Trung tâm có tổ chức Hội thảo để lấy ý kiến bổ sung Bản dự thảo. Tôi có được mời dự Hội thảo và tôi đã có phát biểu ý kiến đại thể: "Bản dự thảo còn nhiều khiếm khuyết chưa đáp ứng tính trung thực, khách quan, toàn diện có tính đảng cao của một quyển Lịch sử. Ví dụ các lần kiểm tra đảng bộ Trung tâm của Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Quân sự Trung ương: Trong đó có lần Tổng Giám đốc bị kỷ luật cảnh cáo, có lần sau kiểm tra thì bí thư đảng ủy Trung tâm phải "biến" đi nơi khác - sao lại quên không ghi vào lịch sử để các thế hệ sau rút bài học. Hoặc như vụ tai nạn làm chết hai cán bộ khoa học Nga và bị thương nặng hai cán bộ khoa học Nga là sự việc đã vô tình bộc lộ một khoảng tối trong việc thực thi Hiệp định và Qui chế làm việc của phía Nga ở Trung tâm Nhiệt đới và trách nhiệm của những người đứng đầu ở cả hai phía mà ban soạn thảo cũng quên, không tạo điều kiện cho thế hệ sau rút kinh nghiệm lịch sử."


   Sau khi quyển Lịch sử được xuất bản, tôi đã đọc lại quyển Lịch sử và nhận thấy lãnh đạo Trung tâm đã cố tình quên những sự kiện quan trọng ấy và những sự kiện khác mà tôi không thể biết vì tôi đã nghỉ hưu từ năm 2003. Việc này đã dẫn tôi đến nghi vấn rằng lãnh đạo, chỉ huy của Trung tâm giai đoạn 2005-2015 đã có ý định đầu cơ chính trị để "kiếm lời" trong xét khen thưởng cho tập thể và cá nhân chỉ huy và lãnh đạo Trung tâm. Tôi không dám chắc nghi vấn của tôi có đúng hay không. Việc này chỉ có Ủy ban mới có thể hiểu rõ.


 


     - Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga là một đơn vị rất đặc thù và duy nhất có trong Quân đội, nó được thành lập ra và hoạt động theo một Hiệp định và Qui chế hoạt động riêng biệt đã được ký giữa hai Nhà nước Việt Nam - Liên Xô năm 1987. Tôi có may mắn được tham gia việc chuẩn bị thành lập Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô từ những ngày đầu hai bên trao đổi văn bản dự thảo Hiệp định và công tác ở Đoàn 7387 Bộ Quốc Phòng hơn một năm để chuẩn bị việc hình thành Trung tâm trước khi Chính Phủ ký quyết định thành lập Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô ngày 7 tháng 3 năm 1988. Vì vậy tôi rất nhớ những lo lắng và những ý kiến chỉ đạo có tầm nhìn rất xa của lãnh đạo cấp Nhà nước. Ví dụ khi nghe đến tên gọi của Trung tâm là "Trung tâm Nghiên cứu Khoa học và Thử nghiệm Nhiệt đới Hỗn hợp Việt Nam - Liên Xô" thì Bộ trưởng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp hỏi ngay "Thế họ thử những cái gì? Có gây tổn hại đến sức khỏe của nhân dân hay không? Có gây tổn hại đến môi trường, sinh thái hay không?".


Và sau đó khi gặp Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Võ Văn Kiệt, chúng tôi cũng được nghe những câu hỏi giống y như vậy. Cho dù thời kỳ ấy quan hệ Việt Nam - Liên Xô rất nồng ấm. Thứ trưởng Trần Sâm khi ấy là người trực tiếp chỉ đạo việc hình thành Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô cũng có những câu hỏi giống như Bộ trưởng và ông đã ra lệnh: "Xe cho phía Liên Xô sử dụng ở Trung tâm Nhiệt đới phải đăng ký biển xanh. Xe chở người Liên Xô ra khỏi Thành phố phải do người Việt Nam cầm lái".


Từ những lo lắng ấy nên BQP đã chỉ đạo Đoàn 7387 phải soạn thảo văn bản bộ "Qui chế làm việc của Trung tâm Nhiệt đới Viêt Xô". Qui chế làm việc là văn bản dưới Hiệp định nhưng không tách rời Hiệp đinh. Qui chế phải được Vụ Pháp chế Bộ Ngoại giao và Văn phòng Hội đồng Bộ trưởng thẩm định trước khi diễn ra lễ ký kết giữa hai Thành viên của Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô là Viện Hàn lâm Khoa học Liên xô và Bộ Quốc Phòng Việt Nam. Qui chế làm việc sẽ hạn chế những góc tối có thể xuất hiện trong quá trình hoạt động của Trung tâm mà phía bạn có thể lợi dụng để thực hiện những việc mà phía Việt Nam không biết. Vì vậy Qui chế làm việc của Trung tâm theo chế độ "Đồng Giám đốc". Giám đốc phía Việt Nam phải là người vừa là Đồng Giám đốc vừa là người gác cửa bảo vệ lợi ích của phía Việt Nam.


    Đọc quyển Lịch sử 30 năm của Trung tâm Nhiệt đới Việt Xô (sau là Việt Nga) tôi cảm thấy rất bức xúc. Nhiệm vụ chính trị của Trung tâm là nghiên cứu khoa học, nhưng quyển Lịch sử đã không tổng hợp được những đề tài khoa học song phương và đơn phương mà người Nga chủ trì hoặc đồng chủ trì. Trong đó có những đề tài rất quan trọng mà kết quả nghiên cứu có thể coi là tài sản quí giá và là bí mật quốc gia.


Ví dụ như đề tài phân tích độ tồn lưu của chất độc dioxin trong lòng đất ở tất cả các địa phương mà Mỹ dã rải chất độc dioxin trong chiến tranh. Hoặc như đề tài nghiên cứu hậu quả của chất độc dioxin đến các thế hệ người Việt Nam sau chiến tranh. Những đề tài này không có trong quyển Lịch sử, tức là đã không được tổ chức nghiệm thu ở Việt Nam. Không nghiệm thu ở Việt Nam thì làm sao phía Việt Nam quản lý được hồ sơ khoa học của đề tài! Nếu điều tôi hoài nghi là đúng, thì đây là sự mất mát lớn của phía Việt Nam. Bởi lẽ trong Hiệp định đã có qui định: "Kết quả nghiên cứu khoa học của các đề tài đã được tiến hành ở Trung tâm Nhiệt đới là tài sản chung của hai nước ". Và trách nhiệm để mất tài sản quốc gia của Việt Nam là thuộc về Tổng Giám đốc và  Phó Tổng Giám đốc Khoa học phía Việt Nam.


    Đọc quyển Lịch sử 30 năm của Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga tôi cảm thấy rất xót xa cho cái sự cố tình "nhầm lẫn" vàng thau trong việc tự đánh bóng "nhà khoa học" bằng món hàng trang sức "viện sĩ" quá đắt giá, của một số cán bộ có cỡ ở Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga. Tôi tự hỏi: Phía Việt Nam được gì và mất gì trong "hoạt động hữu nghị" thầm lặng nhưng phải tốn đôla này? Tôi có cảm giác rằng có những khoảng trống trong việc giám sát quyền lực và kiểm tra trách nhiệm trong hoàn thành nhiệm vụ được giao của Tổng Giám đốc Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga! Có lẽ các Tổng Giám đốc phía Việt Nam đã chưa hiểu thấu đáo Hiệp định, họ chỉ nghĩ rằng cấp trên trực tiếp của Trung tâm là Phân ban Việt Nam trong Ủy ban Phối hợp. Phân ban Việt Nam là một tổ chức bao gồm phần lớn thành viên từ các Bộ, Ngành ngoài Quân đội, mỗi năm làm việc bằng vài ba cuộc họp trong vài ba ngày, không có quyền lực tuyệt đối, không có cơ quan giúp việc có chức năng giám sát quyền lực và kiểm tra trách nhiệm đối với Tổng Giám đốc. Cục Cán bộ chỉ quản lý cán bộ của Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga như ở những đơn vị khác trong Quân đội. Cục Khoa học Công nghệ chỉ quản lý những nhiệm vụ khoa học do Bộ Quốc Phòng giao cho Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga. Tôi không rõ các báo cáo thực hiện nhiệm vụ hàng năm mà Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga gửi lên Ủy ban Phối hợp để họp hàng năm có đồng gửi cho Cục Khoa học Công nghệ hay không và các Nghị quyết của Ủy ban Phối hợp sau các cuộc họp hàng năm có được gửi cho Cục Khoa học Công nghệ hay không, nếu không thì đây là một khoảng trống. Đáng ra Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga cần phải được quản lý, giám sát chặt chẽ hơn các đơn vị khác trong Quân đội. "Hoạt động hữu nghị" nêu trên có được Tổng cục Chính trị cho phép, Cục Cán bộ, Cục Khoa học Công nghệ có biết hay không, hay đó chỉ là "công tác thầm lặng" ngoài nhiệm vụ được giao của Đồng Tổng Giám đốc?


 


    Kính thưa Ủy ban. Tôi viết thư này gửi đến các đồng chí với mong muốn phát biểu một số ý kiến cá nhân với tư cách một đảng viên đã từng sinh hoạt nhiều năm ở Đảng bộ Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga với ước nguyện góp phần nhỏ bé vào công việc xây dựng Đảng bộ Trung tâm Nhiệt đới Việt Nga ngày càng trong sạch hơn, vững mạnh hơn. Đây không phải là thư khiếu nại, tố cáo. Tôi đã già, sống xa Hà Nội, không có điều kiện đến gặp trực tiếp các đồng chí nên phải gửi qua hộp thư điện tử mà tôi tìm thấy trên mạng. Tôi không dám chắc có đúng địa chỉ hay không. Nếu nhận được, mong các đồng chí phúc đáp cho tôi vài chữ để tôi yên lòng thư của mình đã được gửi tới Ủy ban. 


Xin gửi đến các đồng chí lời chào kính trọng và thân ái.                                                                                     Huỳnh Quang  


0983230437. Mail: quanghaugiang@yahoo.com


                                                                 


  


   


 


   


 


trieuxuan.info