tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH

Công ty TNHH TM DV Green Leaf Việt Nam

Green Leaf VN - với hơn 400 xe du lịch từ 4 chỗ đến 50 chỗ, đời mới - là Công ty Dịch vụ vận chuyển hành khách hàng đầu Việt Nam! Luôn phục vụ khách hàng với phong thái và ý chí của người tài xế chuyên nghiệp. Chỉ tuyển dụng đầu vào tài xế có khả năng giao tiếp tiếng Anh đàm thoại. Tác phong, đồng phục chỉnh chu trong suốt thời gian phục vụ khách hàng. Các tài xế phải vượt qua chương trình đào tạo nghiêm ngặt về cách thức phục vụ khách hàng

 *Nhân viên chăm sóc khách hàng người Nhật luôn tạo sự yên tâm và tin tưởng cho khách hàng...

Khách thăm: 29454812
Tiểu thuyết
24.09.2018
TADEUSZ DOLEGA - Mostowicz
Thầy lang

Cứ như thế cho đến một ngày tháng ba nọ, khi trời tự nhiên đổ mưa rào. Thầy lang lúc đó đang ở trong cửa hiệu.

Ông nhìn qua cửa sổ và hỏi:


- Có lẽ cô cho phép tôi ở lại đây đến khi mưa tạnh chứ?


- Vâng, thưa ông. Tất nhiên rồi. Mời ông ngồi tạm.


Cô chạy vào sau quầy mang cho ông chiếc ghế.


- Ai lại đi ra mưa thế này - cô nói thêm - Mà ông lại ở xa nữa chứ. Khi về được đến cối xay thì ông chẳng còn chút gì khô ở trên người nữa cả.


Ông bèn cười.


- Thế ra cô biết tôi ở cối xay đến?


- Cháu biết chứ - cô gật đầu - Ông là thầy lang. Ở đây ai cũng biết ông. Nhưng có lẽ ông không phải người quê ta đây, giọng ông nói khác, trọng âm cũng khác.


- Tôi ở xa lắm, ở mãi Vương quốc kia.


- Mẹ cháu cũng là người quê ở Vương quốc.


- Bà Szkopkowa ấy à?


- Không, mẹ cháu kia.


- Thế cô không phải là con gái bà chủ hiệu?


- Không ạ. Cháu làm công ở đây thôi.


- Còn mẹ cô đâu?


- Mẹ cháu mất rồi. Bốn năm trước… bị lao.


Lệ long lanh trong mắt cô, lát sau cô nói thêm:


- Giá hồi ấy ông có mặt ở vùng này may ra ông cứu chữa khỏi cho mẹ cháu… Tội nghiệp cho mẹ. Mẹ cháu đâu ngờ cháu phải sống cảnh này. Nhưng xin ông chớ nghĩ là cháu than vãn nhé. Ờ không! Bà Szkopkowa đối với cháu rất tốt. Vả chăng cháu cũng chẳng thiếu thốn gì… trừ sách và… đàn pianô.


- Thế còn cha cháu?


- Cha cháu là chánh kiểm lâm coi sóc rừng của nữ công tước Dubancew. Ở vùng rừng đại ngàn Odryniecka ấy ạ. Ôi, ở đó mới đẹp làm sao! Cha cháu mất ở đó. Khi ấy cháu hẵng còn là một đứa bé… Chỉ còn hai mẹ con cháu với nhau. Thương mẹ cháu đã phải làm lụng vất vả. Mẹ cháu kiếm sống bằng nghề may vá, bằng các bài dạy nhạc. Thoạt tiên mẹ con cháu sống tại Braslawie sau đó đến Svięciny, cuối cùng là ở đây, ở Radoliszki này. Mẹ cháu qua đời ở đây, thế là cháu còn mỗi một thân một mình trên đời. Cha linh mục trước cưu mang cháu, đến khi cha đổi sang địa phận khác, người giao cháu lại cho bà Szkopkowa trông nom. Trên đời không thiếu gì người tốt. Nhưng quả là nặng nề khi thiếu đi một người thật sự thân thiết bên mình.


Thầy lang gật đầu.


- Tôi cũng thấm thía điều đó lắm.


- Thế ông cũng không có gia đình sao?


- Cũng không có.


- Không một ai ạ?


- Không một ai.


- Nhưng dù sao ông cũng được mọi người yêu mến, bởi ông cứu chữa cho họ, giúp đỡ người anh em đồng loại, giải thoát cho họ khỏi đớn đau, điều ấy hẳn mang lại niềm tự hào to lớn lắm. Khi ấy người ta sẽ thấy mình thật sự cần thiết, có ích. Xin ông đừng cười cháu, nhưng ngay từ hồi còn bé cháu đã từng mơ ước là sau này trở thành nữ bác sĩ. Giá mẹ cháu còn sống… Cháu đã chuẩn bị thi vào lớp sáu và định đến Wilno để vào trường trung học đấy chứ.


Cô mỉm cười buồn bã rồi phẩy tay.


- Ôi, nói làm gì nữa!


- Thế ra cô cũng được ăn học?


- Cháu muốn được ăn học nhưng bây giờ thì quá muộn rồi. Ơn Chúa vì dù sao Người cũng đã cho cháu miếng bánh mà ăn.


Trên quầy hàng bày một việc nữ công nào đó làm dở; một chiếc khăn với những bông hoa màu sắc sặc sỡ. Cô gái lấy chiếc khăn và bắt đầu thêu.


- Cháu cũng có thể kiếm thêm để may quần áo và những thứ lặt vặt khác. Ông thấy đấy, cháu biết thêu đây này. Đây là làm cho bà Hermannowiczowa ở Piaski.


- Cô thêu đẹp quá.


- Mẹ cháu dạy đấy.


Hai người trò chuyện với nhau chừng nửa giờ. Khi mưa tạnh, thầy lang chào tạm biệt rồi bước ra. Kể từ hôm ấy ông hay tới hiệu của bà Szkopkowa hơn và hay ngồi lại trò chuyện dài hơn. Ông rất mến cô bé Marysia. Chỉ cần nhìn cô, nhìn khuôn mặt sinh động, đôi tay thon thả của cô, nhìn mái tóc chải mượt mà của cô là ông đã thấy lòng êm ả. Giọng nói cô trong sáng và âm vang, đôi mắt xanh to của cô nhìn chân thành, thêm vào đó ông cảm thấy rất rõ rằng cô bé cũng mến ông.


Việc ở cối xay, như thường vào vụ giáp hạt không có là bao. Công việc đồng áng mùa xuân đã bắt đầu, người ta không có thì giờ để ốm đau và chữa bệnh. Mùa này bệnh nhân không kéo đến ồ ạt như trước, vì vậy cứ hai ba ngày một lần, ông Antoni lại vào thị trấn. Ông thôi không nhờ ai mua bán hộ các thứ lặt vặt nữa, điều ấy dĩ nhiên cũng khiến cho gia đình ông lão Prokop Mielnik phải để ý.


- Cái gì lôi kéo ông đến Radoliszki thế hả? - Zonia nói vẻ đay đả.


- Cái gì lôi kéo nữa - Wasił đùa - chắc chú lại đến với một cô nào rồi chứ gì.


- Có mày ấy - ông Antoni lẩm bẩm vẻ không hài lòng.


Nhưng ở nông thôn chẳng có gì giấu được, chẳng bao lâu mọi người đều biết ông Antoni hay ngồi lâu trong của hiệu bà Szkopkowa.


- Ừ thì sao - ông lão Prokop nhún vai khi Zonia nói với lão chuyện đó - chuyện thường tình của đàn ông. Bà Szkopkowa cũng được gái đấy chứ. Già thì chưa già, lại có tiếng có của. Thương gia mà. Mà mày thò mũi vào việc của người khác làm gì thế, hả?


Một hôm có người bán hàng rong ghé xe vào cối xay. Ông ta mở các túi hàng ra và cả nhà tụ tập ngắm nghía chúng, đầy thán phục. Nào có thiếu thứ gì đâu cơ chứ! Có cả vải dệt máy mỏng tang, cả vải perkan, vải màu, có cả túi da, túi xách thành phố, nào vòng, nào chuỗi đủ thứ. Cả một gia tài.


Xuýt xoa và hồi hộp vì thích thú, đám phụ nữ ngắm nghía hết thứ nọ đến thứ kia, rồi nào ướm, nào mân mê. Và mặc cả gay gắt, bởi lẽ người lái buôn không những chỉ bán lấy tiền mà còn đổi hàng lấy sợi lanh, len, nấm khô hoặc mật ong nữa.


Ông Antoni chỉ đứng từ xa ngó lại, nhưng khi đám đàn bà đã mua chán chê, ông mới tới xem xét các túi hàng. Ông chẳng bới móc lâu la gì trong đó. Ông chọn một mảnh lụa may áo váy và một chiếc xuyến nhỏ bằng bạc, rộng bản, có khảm đá mầu xanh lục. Ông phải đổi hai thứ đó bằng nhiều cuộn lanh và một túi len to tướng.


Zonia đỏ bừng mặt khi theo dõi cuộc đổi chác ấy. Cô không hề nghi ngờ gì nữa: những thứ đó hẳn là để tặng cô. Ngược lại, Olga lại tin chắc rằng ông Antoni mua những thứ ấy cho bé Natanka.


Nhưng cả hai đều nhầm. Hôm sau, vào khoảng gần trưa, thầy lang mang một bọc dưới nách đi lên thị trấn. Cả hai người đàn bà nhìn theo ông qua cửa sổ và Zonia vốn trực tính hơn, liền rủa:


- Mang cho cái con cóc già, mang cho con bò cái ấy thôi! Cầu cho ông ấy gãy quách chân đi cho rồi.


Nhưng ông Antoni chân cẳng vẫn nguyên lành, đi được đến tận thị trấn. Nhìn qua cửa sổ, thấy trong hiệu đang có một bà nào đó, ông đứng chờ đến khi bà ta bước ra mới bước vào. Cô Marysia vẫn đón ông niềm nở như thường lệ.


- Trời đẹp quá bác nhỉ! Ấm áp thế là mùa hè ấy thôi.


Cô gọi ông bằng bác, không rõ vì sao. Tự nhiên cô nghĩ ra thế. Những thiếu nữ khác trong vùng đều e sợ ông Antoni, còn riêng cô không hề cảm thấy sợ sệt gì cả. Ngược lại, cô còn tin vào lòng nhân hậu của ông, cô công phẫn phản đối mỗi khi có ai nói cạnh khóe rằng ông thầy lang ở cối xay là đày tớ của quỷ sứ.


- Ai đánh bạn với ma quỷ, kẻ đó chỉ toàn nói hãm hại mọi người và sống không trung thực - cô bảo - còn ông ấy thì không một ai có thể nói điều gì xấu cả.


Không cần nói lý do để cho một sinh linh này có cảm tình với một sinh linh khác. Tình cảm ấy không biết từ đâu đến, từ khí trời hay từ bên ngoài cũng nên. Ngay cả Marysia cũng không rõ tại sao cô lại mến ông thầy lang. Chỉ biết cô thấy vui khi ông vào hiệu cô. Hôm ấy, cô càng vui hơn vì cô đang có một điều muốn nhờ ông.


- Hay quá, bác Antoni đến vừa đúng lúc - cô tươi cười nói - cháu đang muốn bóc lột bác đây…


- Sao lại bóc lột, hả cô bé?


- Nhưng bác phải hứa với cháu là bác sẽ làm điều cháu yêu cầu nhé.


Ông vuốt râu, nhìn vào mắt cô.


- Tất cả những gì mà tôi làm được.


- Cháu cảm ơn bác quá! Ở cạnh đây, trên phố Koscielna, có một bà cụ. Bà nghèo lắm cơ. Gần đây, chân bà bị sưng to tướng, không tài nào đi lại nổi. Bà ấy nài cháu hãy cầu xin bác ghé qua nhà bà, khuyên bà nên làm thế nào cho đỡ.


- Được rồi - ông mỉm cười - Tôi sẽ đến thăm bà ta, mặc dù tôi không đi chữa tại nhà bao giờ. Nhưng không có gì làm không công đâu nhé.


- Bà ấy nghèo lắm cơ bác ạ - Marysia hơi bối rối.


- Tôi không nói tới bà ấy - ông ngắt lời - nhưng để thưởng công, cô phải nhận món quà nhỏ này để tôi được vui lòng.


Ông nói rồi đặt gói lên quầy.


- Cái gì thế ạ? – cô ngạc nhiên.


- Cô hãy xem đi. Chẳng nhiều nhặn gì, nhưng cũng có ích cho cô.


Cô gái mở gói và đỏ ửng mặt.


- Vải… lại cả xuyến nữa này….


- Xin cô hãy mặc, hãy đeo, cho khỏe, cho xinh.


Cô gái lắc đầu.


- Cháu không thể nhận được đâu. Không, không! Vì lý do gì kia chứ?… Sao bác lại mua quà cho cháu thế này?


- Cháu nỡ từ chối ư? - Ông hỏi khẽ.


- Cháu đâu dám nhận quà của bác! Vì lẽ gì kia chứ?


- Cháu làm ơn nhận hộ bác, cô bé. Nhận đi cháu. Váy áo và chiếc vòng tay kia có ích cho cháu, còn bác đây lại sung sướng trong lòng. Ôi, như thể bác chia sẻ cùng cháu một phần trái tim bác. Không được phép chà đạp nó đâu, cháu. Đó là bác cảm ơn cháu. Cảm ơn cháu vì từ khi lui tới đây với cháu, bác thấy trong lòng nhẹ bớt.


- Nhưng những thứ này chắc phải đắt tiền lắm!


- Tiền của đáng gì - ông phẩy tay - Cháu cũng biết là bác đâu cần thiết thứ gì… Có nghĩa là cho đến nay bác vẫn nghĩ mình chẳng cần gì… Thế mà hóa ra bác còn giữ cái tính kiêu kỳ với những điều ham muốn… Ôi, bác nghĩ bụng, dẫu sao cũng vẫn cần có một người nào đó trên thế gian này, một linh hồn tốt lành nào đó, mà mỗi khi nghĩ đến, con người kia thấy sống trên đời có phần nhẹ nhàng hơn. Bác già rồi. Tuổi già thì khao khát niềm ấm áp. Bác rất quý cháu. Nào, cầm lấy, cháu! Quà chẳng đáng là bao, nhưng là cả tấm lòng. Cầm lấy! Cháu cô đơn mà bác cũng cô đơn, nỗi cô đơn của bác còn tệ hơn, vì bác già rồi. Cháu hãy cho phép bác thỉnh thoảng được bày tỏ những điều tốt đẹp mà bác hằng cầu chúc cho cháu.


Cô gái rất xúc động. Cô đưa hai bàn tay siết chặt đôi bàn tay to lớn chai sạn vì làm việc của ông.


- Cảm ơn, cảm ơn bác Antoni. Cháu không xứng được nhận, nhưng cháu xin cảm ơn bác.


Buổi tối, về đến nhà, cô đưa cho bà Szkopkowa xem những món quà được tặng.


- Bác ấy tốt biết bao, thưa bà, cô thốt lên - cháu có là gì với bác ấy đâu kia chứ, chỉ là một đứa con gái xa lạ. Cháu thật xấu hổ phải nhận, bởi cháu thấy rằng sẽ làm bác ấy hết sức phật lòng nếu từ chối.


- Xem kìa, xem kìa - bà Szkopkowa lắc đầu - Coi chừng đấy, không khéo điều tiên đoán của cô thành sự thật cũng nên.


- Điều tiên đoán gì kia ạ?


- Rằng ông ấy lấy cô ấy mà.


Marysia phá lên cười.


- Bác thật là…! Rõ là bác không quen bác Antoni rồi. Bác ấy già rồi, chẳng bao giờ bác ấy nghĩ đến chuyện ấy đâu. Vả chăng - cô buồn bã nói thêm - bác ấy còn tốt hơn khối anh chàng trẻ tuổi.


Và trong câu nói chứa đựng gần như một niềm tâm sự chân thật. Gần như, vì lẽ cô gái quen biết một chàng trai, người mà cô rất yêu mến. Tình quen biết cũng bắt đầu từ cửa hiệu, nhưng đã lâu rồi, hai năm về trước. Đó là cậu chủ Czyński, con trai ông chủ ở Ludwikow. Suốt một năm nay không thấy bóng dáng chàng trong vùng nữa. Chàng đang học kỹ sư. Nhưng mùa hè bao giờ chàng cũng về nghỉ ở Ludwikow, và thường ghé qua Radoliszki. Thi thoảng chàng cùng đi với cha mẹ bằng ô tô hoặc một chiếc xe ngựa tuyệt đẹp, và khi ấy, chàng chỉ chạy vào cửa hiệu bà Szkopkowa một thoáng thôi; còn nhiều khi chàng cưỡi ngựa hoặc phóng mô tô đến một mình. Những khi ấy chàng ngồi trong hiệu hàng giờ liền.


Chàng là một thanh niên sôi nổi, nhiệt thành và điển trai đến nỗi trong đời Marysia chưa từng gặp người thứ hai nào như thế. Người chàng cao, gầy, tóc đen như hắc ín, da sẫm màu đồng. Nhưng đôi mắt chàng có cũng màu xanh giống mắt Marysia, và nom chàng trông như một thanh niên Digan vậy. Thêm vào đó, chàng rất nhanh nhẹn, vui vẻ, ồn ào, mỗi khi chàng bước vào, dường như chỉ có mỗi mình chàng cũng đủ làm chật hết cửa hiệu. Chàng cười, chàng hát những khúc ca mới (chàng hát hay lắm nhé!), chàng biễu diễn mọi thứ trò vui khác nhau. Thậm chí chàng còn nhảy cả hai chân lên quầy khiến cho anh tài xế vừa chợt ló vào đón chàng phải nhăn mặt lại.


Nhưng Marysia thích nhất những khi chàng kể chuyện. Chàng hãy còn trẻ, chỉ hơn cô bảy tuổi là cùng, mà trời ơi, có gì chàng chưa được thấy nữa, có nơi nào chàng chưa được đến nữa kia chứ! Chàng đã đi hầu như khắp cả châu Âu. Chàng còn sang bên Mỹ và đến cả những hòn đảo kỳ thú. Và chàng kể chuyện mới tuyệt làm sao! Chàng có biết bao chuyện để mà kể, bởi lẽ với bản tính phong phú của mình chàng lao vào chuyện phiêu lưu mạo hiểm. Chàng thuật lại những chuyện ấy ngon lành như lắc cho chúng rơi ra từ tay áo chàng vậy.


Cô gái có thể ngỡ chàng là kẻ ba hoa nếu như khắp vùng người ta không đồn đại ầm ĩ về những chuyện quấy phá của chàng, ai cũng biết ông chủ Czyński phải mất bao công lao sức lực vì con. Một lần, đúng ngày chợ phiên ở Radoliszki, chàng phóng ngựa thẳng vào quán rượu, ở đó chàng gây sự với anh chàng Jarnowski ở làng Wieliskow, và tiếp đó là một cuộc đấu sống mái. Một lần khác, chàng đốt một đống lửa to ngay trên đường sắt để dừng tàu lại giữa đồng không mông quạnh. Trong huyện, người ta đồn đại bao chuyện vui về chàng. Nhưng trong những chuyện đó không có chuyện nào đáng xấu hổ hay nhục nhã cả.


Có lẽ chỉ riêng những chuyện đàn bà. Người ta đồn rằng chàng không tha cho cô nào hết, chàng lơn bất kỳ cô nào ngây thơ và không ít cô gái đã phải đỏ mắt khóc than vì chàng.


Nhưng Marysia không hề tin những lời đồn đại ấy. Cô không tin vì hai lẽ. Thứ nhất, cô không muốn tin, còn thứ hai, cô có lý do để không tin. Cậu chủ Leszek không hề để ý đến phụ nữ. Chính cô đã nhận ra điều đó. Bao nhiêu lần chàng ngồi lâu lâu trong cửa hiệu cô, thì bấy nhiêu lần tất cả các vị giai nhân trong địa phương đều kéo nhau mà lao tới. Khi một cô nào đó trông thấy ngựa hoặc mô tô của chàng trước cửa hiệu, là lập tức phóng như điên về nhà diện ngay bộ váy áo đẹp nhất, quấn vội tóc, đội chiếc mũ tốt nhất, rồi giả vờ ghé vào mua tem hoặc giấy viết thư.


Còn Marysia chỉ ngồi mà cười vì chàng công tử Czyński không buồn để mắt đến các trang giai nhân ấy.


- Ông đã kéo khách hàng đến cho tôi đấy, ông Leszek ạ - cô bảo chàng khi chỉ còn lại mình họ với nhau - bà Szkopkowa hẳn phải hàm ơn ông lắm đấy.


- Nếu có thêm một cô nào nữa, tôi sẽ lè lưỡi, cho mà xem! - Chàng đe, giả vờ cáu.


Lời nói thiêng sao, chỉ năm phút sau, bà chủ hiệu thuốc bước vào. Bà ta diện như đi vũ hội, xức nước hoa thơm lừng đến nỗi trong cửa hiệu phát ngốt. Không suy nghĩa lâu la gì, cậu chủ Czyński mặc dù không lè lưỡi nhưng lại làm một việc còn kinh khủng hơn : cậu bắt đầu giả vờ bị hắt hơi. Và đã bắt đầu, chàng lại cứ hắt hơi liền tù tì cho đến khi cái bà nức nước hoa kia phải chạy bắn ra khỏi cửa hiệu, mặt đỏ bừng tức giận, nửa phần tỉnh nửa phần mê.


Kể từ lần ấy bà ta căm Marysia và bao nhiêu lần gặp bà Szkopkowa bà đều thề rằng sẽ không thèm mua ở hiệu của bà một xu lẻ nào nữa, nếu như cái con bé bẩn thỉu còn ngồi bán ở đấy.


Bà Szkopkowa lo mất khách, thậm chí đã có lần quở Marysia, cũng chẳng có lý do gì, chỉ để phòng xa, nhưng không bắt cô thôi việc.


Bà chủ hiệu dược phẩm có thể không còn trẻ nữa, nhưng xinh thì khỏi phải chê. Song ngay cả những cô trẻ tuổi, cậu chủ Leszek cũng chẳng hề để mắt tới, ngay cả những cô diện ngất trời và đi đi lại lại đến cả tiếng đồng hồ như cô cháu gái ông linh mục, cô con gái ông kỹ sư lục lộ hay như cô tiểu thư Pawlicka, em gái bác sĩ. Dĩ nhiên, chuyện ấy khiến Marysia tự hào. Cô càng thêm phần tự hào vì chàng Leszek nhà ta rất chi là kiêu căng, điều mà cô coi mà một nhược điểm lớn của anh chàng. Trong khi đối xử với cô, chàng giản dị và vui vẻ bao nhiêu, thì đối với mọi người chàng xử sự cứng nhắc và kiêu căng bấy nhiêu. Cậu chủ chỉ trò chuyện với các tay địa chủ giàu có xung quanh vùng, còn với những người khác cậu như nhìn từ trên xuống. Cậu thường xuyên nhắc đi nhắc lại rằng mẹ cậu là dòng dõi bá tước, còn cha lại xuất thân từ một gia đình nghị sĩ đại quí tộc, đến nỗi trong cả tỉnh này, trừ họ nhà Ragiski và họ nhà Tyszkiewicz, không có ai có quyền vênh mặt như họ nhà Czyński.


Có lần Marysia không kìm nổi vừa cười mỉa mai vừa bảo chàng:


- Thật là một nghịch cảnh tức cười, một chàng công tử trẻ trung vênh váo ngước mắt lên để chinh phục một cô gái bán hàng nghèo nàn.


Lần ấy, chàng bối rối và thề rằng chàng không hề có ý định đó.


- Xin cô đừng nghĩ tôi là kẻ tự phụ ngu si đến thế, cô Marysia.


- Tôi không hề nghĩ thế đâu - cô lạnh lùng đáp lại - Ngược lại, tôi chỉ nghĩ rằng ông đã nhấn mạnh một cách rất tinh tế sự khác biệt về xã hội đang tồn tại giữa tôi và ông…


- Kìa cô Marysia!


- …và ân huệ mà ông dành cho tôi khi đã mất bao nhiêu thì giờ vàng ngọc của mình để trò chuyện với một cô nhân viên bán hàng ngu dốt và nghèo nàn trong một thị trấn bé tí xíu…


- Cô Marysia! Cô làm tôi phát điên lên mất!


- Tôi không hề có ý định ấy đâu, thưa ông. Bổn phận của tôi là phải lịch sự đối với khách hàng. Vì vậy, lúc này tôi muốn xin lỗi ông, vì tôi còn phải quét cửa hiệu mà bụi bặm có thể hại đến sức khỏe vô cùng đáng quý của ông, chưa nói đến bộ quần áo may tại Luân Đôn kia nữa.


- Cô nói thế đấy à? - Chàng tái người, bật dậy.


- Đúng thế, thưa ông.


- Cô Marysia!


- Ông còn muốn nói thêm gì nữa không ạ? - cô cúi người trên quầy hàng, nở một nụ cười gượng gạo.


Chàng Czyński quất mạnh cây sậy đang cầm trong tay vào ống ủng.


- Tôi sẽ tự gói lấy, đồ quỷ tha ma bắt! Chào cô! Còn lâu cô mới thấy lại cái mặt tôi!


- Chúc lên đường may mắn!


- Quỷ sứ!


Chàng lao ra khỏi cửa hiệu, nhảy vọt lên yên và bắt con ngựa phóng nước đại đi ngay. Qua cửa sổ Marysia thấy chàng phi như một thằng điên qua quảng trường Độc Lập không lát đá, bụi bay mù mịt.


Cô ngồi xuống, trầm tư. Cô biết mình đã hành động đúng, đã cho kẻ kiêu căng kia một bài học, nhưng sao cô vẫn thấy mủi lòng.


- Sẽ còn lâu mình mới gặp được mặt anh chàng cho mà xem… Có lẽ chẳng bao giờ cũng nên - cô thở dài - biết làm sao. Có khi thế lại hay hơn.


Hôm sau, lúc tám giờ cô ra mở cửa hiệu, đã thấy một người canh rừng của Ludwikow chờ sẵn trước cửa. Anh ta mang tới một bức thư. Trong thư cậu chủ Czyński viết rằng thế là cả kỳ nghỉ hè của chàng đã bị đầu độc, mà là do cô, rằng chàng không thể ngờ cô lại như thế, rằng cô đã hiểu sai một cách tệ hại nhất tất cả những ý định của chàng, cô đã xúc phạm, đã làm nhục chàng, song vì chàng cũng xử sự thiếu lịch thiệp, nên chàng thấy có nghĩa vụ phải xin lỗi.


“Để chôn vùi những kỉ niệm cay đắng ấy - chàng viết ở cuối thư - tôi sẽ đi Wilno để uống cho thật say, và chắc quỷ sẽ tha ma sẽ bắt tôi đi, đúng như điều cô chúc”.


- Thưa cô, có thư trả lời không ạ? - Người coi rừng hỏi.


Cô lưỡng lự. Không, viết cho anh ta làm gì? Để làm tất cả những thứ này kia chưa?


- Sẽ không có thư trả lời đâu - cô đáp - Có điều xin nhắn lại với cậu chủ rằng tôi chúc cậu mọi điều tốt đẹp nhất.


Ròng rã ba tuần lễ trôi qua, Czyński không xuất hiện. Cô hơi nhớ chàng, thậm chí cô thầm đoán xem chàng còn đến hay không, và có ghé vào hiệu cô không. Đến tuần thứ ba cô nhận được một bức điện. Cô không muốn tin vào mắt mình nữa: đó là bức điện đầu tiên cô nhận được trong đời. Điện được gửi đi từ Krynicy, nội dung như sau:


“Thế gian chán ngắt stop, cuộc đời không có chút ý nghĩa gì stop, bà chủ hiệu thuốc còn xức nước hoa không stop, cô là thiếu nữ đẹp nhất vùng Trung Âu stop. Đáng tiếc stop. Lech.”


Ba hôm sau, tiếng máy nổ mô tô lại nổ giòn ở Radoliszki, báo tin cho toàn thị trấn Radoliszki hay rằng cậu chủ Czyński đã lại quay trở về với quê cha đất tổ. Marysia chỉ kịp nhảy vội đến chỗ chiếc gương soi và sửa xong tóc thì chàng đã có mặt trong cửa hiệu rồi.


Nói thực lòng, cô rất hàm ơn vì chàng đã đến, song cô không để lộ điều đó ra ngoài. Cô lo chàng sẽ nghĩ rằng cô cần gặp chàng. Điều đó lại khiến chàng tức giận và làm hỏng cuộc gặp mặt dễ chịu mà chàng tưởng tượng.


Sau vài câu xã giao, chàng bảo:


- Cô lên án thói hào nhoáng bề ngoài của tôi, nhưng những kẻ chuộng hình thức cũng có một ưu điểm: họ muốn tỏ ra lịch thiệp ngay cả khi không hề muốn thế.


Cô định cam đoan với chàng rằng đối với chàng cô không cần phải cố gắng mới tỏ ra lịch thiệp, rằng cô rất vui vì chàng đã trở về, vì chàng đã nhớ đến cô ở cái chốn Krynicy kia… Song thay vì những điều đó, cô lại bật ra:


- Tôi hiểu, sự lịch thiệp của ông chính là điều đó.


Chàng nhìn cô đầy hằn học:


- Ồ vâng! Cô nói đúng lắm!


- Tôi cũng không nghi ngờ.


- Càng tốt.


- Có điều tôi hơi ngạc nhiên là ông lại phải cố gắng đến thế.


Chàng cười khẩy, ít nhất thì chàng cũng tưởng là thế, vẻ đầy châm chọc.


- Ồ, hoàn toàn không. Đó là chuyện hoàn toàn tự động. Cô thấy đấy, ngay cách ứng xử đã thể hiện trong tôi tính tự động, biểu lộ những hình thức xã giao lịch thiệp với mọi người…


Cô gái nghiêng đầu.


- Tôi chẳng ngạc nhiên vì điều đó.


(còn tiếp)


Nguồn: Thầy lang. Tiểu thuyết của Tadeusz Dołęga-Mostowicz . Nguyễn Hữu Dũng dịch từ nguyên tác tiếng Ba Lan. NXB Hội Nhà văn. Bản in lần thứ 19, tháng 7-2017.


www.trieuxuan.info


 


Mục lục:
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
8.
9.
10.
11.
12.
13.
14.
15.
16.
17.
18.
19.
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
Đêm thánh nhân - Nguyễn Đình Chính 11.09.2019
Jude - Kẻ vô danh - Thomas Hardy 10.09.2019
Ông cố vấn - Hữu Mai 10.09.2019
Tiêu sơn tráng sĩ - Khái Hưng 05.09.2019
Seo Mỉ - Đỗ Quang Tiến 28.08.2019
Sông Côn mùa lũ - Nguyễn Mộng Giác 23.08.2019
Lâu đài - Franz Kafka 21.08.2019
Trăm năm cô đơn - G. G. Marquez 20.08.2019
Cuốn theo chiều gió - Margaret Munnerlyn Mitchell 20.08.2019
Gia đình Buddenbrook - Thomas Mann 19.08.2019
xem thêm »