tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH

Công ty TNHH TM DV Green Leaf Việt Nam

Green Leaf VN - với hơn 400 xe du lịch từ 4 chỗ đến 50 chỗ, đời mới - là Công ty Dịch vụ vận chuyển hành khách hàng đầu Việt Nam! Luôn phục vụ khách hàng với phong thái và ý chí của người tài xế chuyên nghiệp. Chỉ tuyển dụng đầu vào tài xế có khả năng giao tiếp tiếng Anh đàm thoại. Tác phong, đồng phục chỉnh chu trong suốt thời gian phục vụ khách hàng. Các tài xế phải vượt qua chương trình đào tạo nghiêm ngặt về cách thức phục vụ khách hàng

 *Nhân viên chăm sóc khách hàng người Nhật luôn tạo sự yên tâm và tin tưởng cho khách hàng...

Khách thăm: 29387403
02.09.2019
Tư liệu
Bùi Thế Mỹ viết về văn Tản Đà


Biết tin bạn Nguyễn Hữu Sơn ra sách về Tản Đà, tôi chép lại đây một bài tạp văn của Bùi Thế Mỹ viết cho mục "Ý kiến Trung Lập" của tờ báo này (lúc này Bùi Thế Mỹ làm Chủ bút tờ nhật báo Trung Lập).. Quan niệm về cái hay ở văn tiểu thuyết ở thời những năm 1930, chỉ vài chục năm sau, sẽ thay đổi, khác đi rất nhiều.


*


Ai là người hâm mộ quốc văn, tưởng cũng đã có biết danh ông Tản Đà Nguyễn Khắc Hiếu, vì Nguyễn tiên sanh là một tay tiên phong kiện tướng ở trong đội quân văn sĩ nước ta hiện thời. Nhơn vài bữa rày tôi có được cái tin rằng Tản Đà tiên sanh đương dự bị xuất bản trở lại “An Nam tạp chí” của ngài vào cuối tháng Juin nầy mà tôi lại sực nhớ đến một câu ở trong sách “Giấc mộng con”, là một cuốn tiểu thuyết của tiên sanh đã viết ra.


Trong tiểu thuyết “Giấc mộng con” có một đoạn ông Tản Đà thuật chuyện ông mộng du qua tận bên Huê Kỳ. Một bữa kia nhơn lúc lữ thứ vô liêu, ngài lại ghé vào chơi trong một xóm thanh lâu nọ. Trong khi trò chuyện có một ả mày ngài than thân đại để nói rằng:


“Nghĩ như thân phận chúng em đây thiệt là khổ. Ở trong cái cảnh Sầu thành nầy, những khi mưa phùn chiều hôm, đêm khuya tiếng dế mà sầu, nhưng cái sầu ấy lại còn được phát tiết ra ở những câu ngâm vịnh. Đến như những lúc trăng thanh gió mát, đương ngồi vơ vẩn cuộc thân thế, nỗi gia hương, tình cốt nhục, mà bỗng lại gặp khách vào chơi, bất đắc dĩ phải gượng vui mà trò chuyện, bụng thời nghĩ một đường mà miệng phải nói một ngả, có câu muốn nói không được nói, lại có câu không muốn nói mà phải nói, cho nên cũng mặt phấn son, lời huê nguyệt mà ruột tằm đã thắt như ngày ươm tơ!”


Hay thiệt! Văn tiểu thuyết mà đến như đoạn ấy của “Giấc mộng con” thì tưởng ai cũng phải chịu là hay. Song tiếc rằng trên đó là tôi chỉ nhắc lại thuộc lòng, vì khi viết bài nầy trong tay không có sẵn cuốn “Giấc mộng con” của ông Nguyễn Khắc Hiếu, thì e không khỏi có chỗ sái với nguyên văn vậy.


Tài tình thay là câu văn của ông Tản Đà! Mà cay đắng thay là cái tình cảnh của đám lầu xanh! Than ôi! Nghĩ trong thế gian còn cảnh nào khổ bằng cái cảnh làm đĩ mà phải gượng vui để tiếp khách giữa lúc tơ lòng đương trăm mối ngổn ngang, “bụng nghĩ đi một chiều mà miệng phải nói ra một ngả, có câu muốn nói không được nói, lại có câu không muốn nói mà phải nói”. Ôi! Lâm ly là dường nào! thống thiết là dường nào! Bao nhiêu nỗi đoạn trường của chị em lầu xanh thiệt như vẽ ra trong mấy câu vắn tắt đó.


Ở đời ai lại chẳng gặp cái cảnh “muốn nói mà không được nói”, song đến như cái cảnh “không muốn nói mà phải nói” thì mới thật là cái khổ riêng của bọn lầu xanh.


Chớ còn như tôi và ông đây, hễ “không muốn nói” thời thôi chớ chuyện chi mà “phải nói” hè?


Tục ngữ Tây có câu: “Nói là bạc mà làm thinh là vàng”.


Cổ ngữ Tàu cũng nói: “Vạn ngôn vạn đáng, bất như nhứt mặc”.


Nói mà nói phải, cũng chẳng ích gì, nữa là nói bậy thì thà nín đi còn hơn.


Xem báo nầy chắc có kẻ nghi rằng tôi làm quảng cáo cho “An Nam tạp chí” của ông Tản Đà, cũng có lẽ.


BÙI THẾ MỸ


Nguồn: Trung lập, Sài Gòn. s. 6167 (7.6.1930)


Lại Nguyên Ân Facebook 28-8-2019


bản để in
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
John Adam, Jr. - Tư liệu 13.09.2019
Nhà báo, nghệ sỹ nhiếp ảnh Lâm Hồng Long - Trần Mai Hưởng 12.09.2019
Tuyển tập Đạm Phương Nữ Sử (13) - Đạm Phương Nữ Sử 11.09.2019
Tuyển tập Đạm Phương Nữ Sử (12) - Đạm Phương Nữ Sử 11.09.2019
1954-1975: Quốc tế đã công nhận hai nhà nước Việt Nam như thế nào - Tư liệu sưu tầm 10.09.2019
Bùi Thế Mỹ viết về văn Tản Đà - Tư liệu 02.09.2019
Hùn một tài liệu vào việc kỷ niệm nhà đại học giả Trương Vĩnh Ký - Huỳnh Thúc Kháng 02.09.2019
Di chúc Hồ Chí Minh: Những nghi vấn đặc ra từ văn bản - Nguyễn Thị Từ Huy 02.09.2019
Khái niệm “Hán Nhân” và “Hán Tộc” mới hình thành đầu Thế kỷ XX - Tư liệu 02.09.2019
Nhìn lại lịch sử: Thư của Hồ Chí Minh gửi TT Mỹ/ Phương châm hiếu hòa, đối thoại và "ngũ tri" với các nước lớn - Nhiều tác giả 30.08.2019
xem thêm »