Tự mình khai quang thì mới linh! Lúc quay đầu cóc vàng ra thì nói: "đi ra ngoài kiếm tiền đi", còn khi quay đầu vào thì nói: "đem tiền về nhà nhé"!

 

Cóc vàng hay còn gọi là cóc ba chân. Theo truyền thuyết cóc vàng có thể nhả ra vàng, là vật vượng tài. Ngày xưa có một tu sĩ tên là Lưu Hải đã dùng kế để thu phục cóc vàng và thành tiên, sau đó trong nhân gian liền lưu truyền truyền thuyết: "Lưu Hải chơi cóc vàng, bắt cóc nhả ra tiền vàng". Lưu Hải công lực cao thâm đệ tử của Lã Động Tân, thích chu du tứ hải, hàng yêu phục ma, bố thí tạo phúc nhân thế. Một ngày nọ, ông đã hàng phục được con yêu tinh cóc vàng đã làm hại nhân gian lâu năm, trong lúc thu phục, cóc vàng đã bị thương và cụt mất một chân, cho nên sau này cóc vàng chỉ có ba chân. Từ đó, cóc vàng thuần phục dưới trướng của Lưu Hải, chuyên nhả ra tiền vàng để giúp cho đân nghèo và được gọi là Chiêu Tài Thiềm (cóc vàng mời gọi tiền tài).

 

Tạo hình của cóc vàng rất nhiều, thường là ngồi trên thỏi vàng, trên lưng của cóc vàng đeo xâu tiền vàng, thân thể béo tròn, toàn thân toát lên vẻ phú quý sung túc, có ngụ ý: "thổ bảo phát tài, tài nguyên quảng tiến" (nhả ra của quý làm cho chủ nhân phát tài, có cóc vàng trong nhà tiền bạc cứ lũ lượt theo vào), cho nên trong nhân gian có câu: "đắc kim thiềm giả tất phú quý" (người có được cóc vàng chắc chắn sẽ giàu to). Bày cóc vàng trong nhà hoặc trong cửa hàng chắc chắn sẽ tiền vào như nước, đại phú đại quý!

Từ xưa đã có câu: "thiềm cung triết quế" dùng để ví von với người thi đỗ tiến sĩ, theo truyền thuyết trong Nguyệt Cung có con Cóc ba chân vì thế mà người ta gọi Nguyệt Cung là Thiềm Cung (nghĩa Hán Việt: thiềm là cóc). Ngày nay cóc vàng trở thành vật trang trí của rất nhiều gia đình, nó không chỉ là trang sức mà nó còn có tác dụng tránh tà, chiêu tài. Đặt cóc vàng trong nhà cũng phải đặt đúng cách, quay đầu cóc ra ngoài để giúp bạn hút tiền, phần đuôi cóc đặt thêm tiền vào biểu thị việc có thể cuộn tiền gấp đôi.

* Tác dụng của Cóc vàng: chiêu tài (mời gọi tiền tài), tịch tà (tránh tà), hộ gia (bảo vệ cho gia chủ).

Buổi sáng quay đầu cóc ra ngoài để hút tiền tài từ bên ngoài, buổi tối quay đầu cóc vào trong nhà để cóc đem tiền về nhà cất... Hàng ngày, vuốt ve ông Cóc, lúc quay đầu Cóc ra thì nói: "đi ra ngoài kiếm tiền đi", còn khi quay đầu vào thì nói: "đem tiền về nhà nhé"!

 

 

Chùm ảnh: Ông, Bà Cóc Vàng chế tác từ đồng thau, chụp tại nhà của Nhà văn Triệu Xuân. Ảnh: Lê Xuân Hạnh.

Khai quang Cóc Vàng:
Chọn một ngày đẹp, tắm rửa sạch cho Cóc Vàng: Lấy nửa thùng nước giếng, lấy tiếp nửa thùng nước mưa. Đổ vào đồ chứa đã chuẩn bị từ trước, đồ chứa đó phải sạch sẽ, và tắm cho Cóc!

Tục thờ Ông Cóc cầu may mắn ở miền Tây Nam Bộ

Lâu nay, nhiều gia đình gốc người Hoa ở các vùng Sóc Trăng, Bạc Liêu thường thờ Ông Cóc chung với Thần Tài Thổ Địa, Quan Đế trong trang thờ để dưới đất, đặt tại phòng khách hoặc nhà ngoài. “Con cóc là cậu ông Trời”, do “chức danh” được dân gian truyền tụng như thế nên người thờ Ông Cóc tin rằng Ông sẽ đem lại may mắn, mọi sự hanh thông. Từ loại tượng cóc nhỏ bằng đá cẩm thạch, nhiều nhà còn thờ cho đủ cặp là tượng cóc đồng (hoặc thạch cao phủ nhũ đồng) khá lớn. Và đúng theo tập tục, tượng Ông Cóc mới mua phải được đem ra chùa – thường là chùa, miếu của người Hoa – gởi, để tượng nghe kinh, tức “khai quan điểm nhãn” vài ngày rồi mới chính thức được gia chủ thỉnh về thờ trong nhà!