tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH
Khách thăm: 19355280
Những bài báo
18.04.2012
Tư liệu
Nhà giáo Nhân dân Lê Đình Kỵ

- Một trí thức lớn, một trong những giáo sư đầu ngành của lý luận văn học Việt Nam đã về cõi vĩnh hẵng. Ông là Giáo sư, Nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ, người thầy của rất nhiều thế hệ sinh viên.


 


Một đời dạy học


Tin GS, NGND Lê Đình Kỵ qua đời không bất ngờ với nhiều bạn bè và học trò của ông, vì ông đã lâm bệnh nặng một thời gian, nhưng ai cũng ngậm ngùi.


 


Nói đến GS.NGND Lê Đình Kỵ trước hết là nói đến một nhà sư phạm. Một nhà sư phạm không qua trường lớp chính qui nào, kiến thức chủ yếu tự học. Một nhà sư phạm với gần 60 năm gắn bó bục giảng, dạy từ cấp 2,3 đến đại học, cao học và hướng dẫn luận án tiến sĩ.


 


Ông sinh năm 1923 tại Điện Bàn, Quảng Nam. Học hết bậc tiểu học ở một ngôi trường nhỏ cách nhà hai cây số, ông ra Huế học trung học ở Trường tư thục Việt Anh và thi đậu tú tài phần thứ nhất tại đây. Sau đó, ông chuyển vào học năm cuối bậc trung học ở Trường Pétrus Trương Vĩnh Ký, Sài Gòn.


 


Năm 1944, sau khi thi đậu tú tài, GS Lê Đình Kỵ về lại Quảng Nam, khởi đầu con đường của một nhà giáo từ những lớp dạy tư ở quê nhà. Khi Nhật đảo chính Pháp, ông hoạt động trong phong trào thanh niên Phan Anh ở Quảng Nam. Cách mạng Tháng Tám nổ ra, ông tham gia khởi nghĩa ở Hội An, làm công tác bình dân học vụ, thông tin tuyên truyền và đã có ba năm phục vụ trong quân ngũ với nhiệm vụ của một cán bộ chỉ huy cấp tiểu đoàn.


 


Sau khi xuất ngũ vì lý do sức khỏe, từ năm 1952-1954 ông chuyển về dạy học ở Trường trung học Lê Khiết, một ngôi trường nổi tiếng của Liên khu 5 thời chống Pháp. Đầu năm 1955, ông tập kết ra miền Bắc, tiếp tục dạy học ở Trường cấp III Nguyễn Trãi (Hà Nội), rồi Trường cấp III Lương Ngọc Quyến (Thái Nguyên).


 


Từ năm 1958, ông được chuyển về dạy ở khoa ngữ văn Trường đại học Tổng hợp Hà Nội, lúc này vừa mới thành lập được hai năm. Sau khi đất nước thống nhất, ông được cử vào giảng bài tại Trường đại học Văn khoa TP.HCM và đến năm 1980 chuyển hẳn về làm việc tại trường này - nay là Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM) cho đến ngày nghỉ hưu.


 


Giáo sư đầu ngành của lý luận văn học


Thầy cô khoa Ngữ văn, Đại học Tổng hợp Hà Nội những năm 60, 70 của thế kỷ XX mãi được nhắc đến, đó là những trí thức lớn, những nhà giáo dục, những nhà văn hóa: Hoàng Xuân Nhị, Hoàng Hữu Yên, Tôn Gia Ngân, Nguyễn Tài Cẩn, NôNa, Lê Đình Kỵ, Bạch Năng Thi, Nguyễn Văn Hượu, Nguyễn Văn Tu, Phan Cự Đệ, Hoàng Như Mai, Hà Minh Đức, Đặng Thị Hạnh, Lê Hồng Sâm, Cao Xuân Hạo…


 


GS, Nhà giáo nhân dân Lê Đình Kỵ là một trong những tên tuổi ấy. Ông là thầy của rất nhiều thế hệ sinh viên Đại học Tổng hợp Hà Nội, TPHCM... Nhiều học trò của thầy đã thành đạt, trở thành những nhà văn, nhà thơ, nhà báo, nhà nghiên cứu tên tuổi.


 


Nhìn cách ăn mặc xuềnh xoàng của ông, nếu không quen biết thì không ai có thể nghĩ đó là một vị GS đầu ngành cả, nhà giáo nhân dân. Lên lớp, ông cũng không có cách diễn đạt hấp dẫn nhưng có chiều sâu. Với sức học tú tài của chương trình Pháp - Việt, ông tự học, tự nghiên cứu và tự khẳng định mình qua hàng chục công trình nghiên cứu văn học có giá trị.


 


Bên cạnh việc dạy học, ông còn là một nhà phê bình thơ nổi tiếng với các tác phẩm bình thơ như Đường vào thơ (1969), Trên đường văn học (2 tập, 1995). Cũng trong lĩnh vực phê bình, ông đã có công phát hiện nhiều nhà thơ mà sau này họ đã có đóng góp quan trọng vào nền thi ca Việt Nam như: Xuân Quỳnh, Phan Thị Thanh Nhàn, Nguyễn Đức Mậu, Nguyễn Duy, Phạm Tiến Duật, Lê Anh Xuân, Thanh Thảo…


 


Ngoài ra, GS-NGND Lê Đình Kỵ còn được giới chuyên môn xếp vào hàng giáo sư đầu ngành của lý luận văn học Việt Nam, hai tác phẩm chuyên luận Truyện Kiều và chủ nghĩa hiện thực (1970) và Thơ mới - những bước thăng trầm (1988) đã trở thành tác phẩm quan trọng đối với các thế hệ nghiên cứu văn học.


 


GS Lê Đình Kỵ là hội viên Hội Nhà văn VN, hội viên Hội Nghiên cứu và giảng dạy văn học TP.HCM, nhiều năm liền là ủy viên BCH, chủ tịch hội đồng lý luận - phê bình của Hội Nhà văn TP.HCM. Ông được công nhận chức danh GS năm 1984 và danh hiệu nhà giáo nhân dân năm 1988.


 


Ông đã được tặng Huân chương Kháng chiến chống Pháp hạng nhất, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng nhất, Huân chương Lao động hạng nhất (1995), Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật (2001) và huy hiệu 60 năm tuổi Đảng (2009).


 


Sau thời gian lâm bệnh nặng, do tuổi cao sức yếu, GS Lê Đình Kỵ đã từ trần lúc 9h40 ngày 24/10/2009 tại Bệnh viện Thống Nhất, TP.HCM, thọ 87 tuổi.

bản để in
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
Vấn đề hôm nay: Tàu cá vỏ thép nằm bờ: Lỗi lại thuộc về ngư dân? - Nhiều tác giả 27.05.2017
Phạt 240 triệu, đình chỉ 6 tháng nhà sách Minh Thắng in sai cuốn “Miếng ngon Hà Nội” - Tư liệu 27.05.2017
Triều đình Phong kiến chống tham nhũng như thế nào? - Nhiều tác giả 26.05.2017
Lê Giang Lư Nhất Vũ - Lưu Trọng Văn 23.05.2017
Nhà văn Ma Văn Kháng - Anh Chi 21.05.2017
Người Việt nam xuất chúng: đọc ngay 2 mẩu tin này! - Tư liệu 18.05.2017
Nhà báo Phan Quang: “Từ nguồn Thạch Hãn đến bờ Hồ Gươm” - Phan Quang 17.05.2017
Phan Quang – Một tầm vóc văn hóa - Nguyễn Văn Dững 17.05.2017
Danh thần Trương Đăng Quế: Một tâm hồn thơ nặng lòng với quê hương - Lê Ngọc Trác 15.05.2017
Châu Âu săn lùng nhóm tin tặc tấn công mạng lớn nhất lịch sử - Trần Phương 14.05.2017
xem thêm »