tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH
Khách thăm: 18946314
Những bài báo
13.10.2011
Tư liệu
Nhà thơ đoạt giải Nobel văn học 2011: Sự lắng đọng của thời gian

Đã 10 năm nay, cứ vào ngày diễn ra lễ công bố giải Nobel văn học, các phóng viên và nhiếp ảnh gia Thụy Điển lại tập trung tại chân cầu thang nơi dẫn lên căn hộ nhỏ của Tomas Transtromer, hồi hộp chờ đợi cơ hội trở thành người đầu tiên được phỏng vấn chủ nhân của giải Nobel văn học.


Nhưng rồi họ lại lặng lẽ rút đi khi nhà thơ mà họ yêu mến, năm lại năm, cứ lỗi hẹn với giải thưởng danh giá này. Và rồi cái ngày họ chờ đợi cũng đến: Ngày 6-10-2011, Viện Hàn lâm Thụy Điển đã chính thức công bố giải Nobel văn học 2011 thuộc về Tomas Transtromer.


Bốn phút trước khi lễ công bố giải Nobel văn học diễn ra, Tomas Transtromer nhận được điện thoại của thư ký thường trực Viện Hàn lâm Thụy Điển. Qua cuộc điện thoại ngắn ngủi đó, ông biết rằng mình đã trở thành người được trao giải thưởng văn học danh giá nhất hành tinh.


Niềm vui vỡ òa trong căn hộ nhỏ của ông. Sau một cơn đột quỵ xảy ra vào năm 1990, Tomas Transtromer bị liệt nửa người, gần như mất khả năng nói. Khi biết mình được trao giải Nobel, ông không thể diễn tả được niềm hạnh phúc bằng lời, nhưng ông không giấu được sự xúc động ngập tràn trên gương mặt.


Đối với ông, giải Nobel không chỉ ghi nhận tài năng và sự cống hiến của cá nhân ông mà tôn vinh thế giới thơ, tôn vinh những gì tốt đẹp nhất mà thế giới đó mang đến cho nhân loại.


Sinh năm 1931 tại Stockhom (Thụy Điển), Tomas Transtromer sống những năm thơ ấu bên người mẹ là giáo viên, sau khi cha mẹ ông ly dị nhau. Năm 1956, ông tốt nghiệp khoa Tâm lý học của Đại học Stockhom và bắt đầu công việc của một nhà tâm lý học. Từ đó ông chia thời gian của mình cho 2 mối quan tâm lớn: Tâm lý học và thơ ca.


Tomas Transtromer xuất bản tập thơ đầu tay mang tên 17 dikter vào năm 1954. Tập thơ này được đánh giá là một trong những sáng tác văn chương đầu tay xuất sắc nhất của thập kỷ. Trong sự nghiệp cầm bút của mình, ông đóng góp cho văn chương nhân loại 15 tập thơ. Thơ ông là sự lắng đọng của thời gian, của cảm nhận và sự suy ngẫm, vừa có tính phổ quát vừa có tính độc đáo. Ông viết về những vấn đề lớn mà đại đa số con người chúng ta quan tâm như thiên nhiên, cái chết, lịch sử… Nhưng ông cũng viết về thế giới riêng tư của những tâm hồn, về sự cô đơn, về những hoài niệm. Qua thơ, Tomas Transtromer thể hiện nỗi khát khao được lấp đầy những khoảng trống, vươn tới sự hiểu biết và nắm bắt những điều bí ẩn trong cuộc sống, tìm kiếm sự siêu việt.


Là một nhà tâm lý học, thơ ông là sự phản ánh một cách sâu sắc và tinh tế thế giới nội tâm của con người. Bà Sigrid Rausing người sáng lập tạp chí văn học Granta của Anh, nói về Tomas Transtromer như sau: “Không nhà thơ nào diễn tả dòng chảy của thời gian, sự vĩnh hằng, nỗi buồn của lòng hoài nhớ quá khứ, mối quan hệ giữa con người và thế giới tự nhiên tài tình và xúc động hơn Tomas…”.


Theo Ban giám khảo giải Nobel, Tomas Transtromer được trao giải Nobel vì ông “đã mang đến cho chúng ta cách tiếp cận mới mẻ đối với hiện thực thông qua những hình ảnh súc tích và trong trẻo của thi ca”.


So với một số cây bút từng được trao giải Nobel, thơ của Tomas Transtromer đã may mắn đến được với rất nhiều người yêu thơ ở bên ngoài đất nước Thụy Điển. Robin Fulton, nhà thơ người Scotland và là người đã dịch nhiều bài thơ của Tomas sang tiếng Anh, nói: “Một số nhà thơ sử dụng ngôn ngữ của họ một cách rườm rà và phức tạp đến mức thơ của họ rất khó có thể được dịch sang một ngôn ngữ khác. Tomas không nằm trong số đó. Ngôn ngữ mà ông sử dụng khá giản dị, nhưng vẫn tạo ra được những hình ảnh mới lạ đôi khi khiến bạn đọc rất bất ngờ”.


Từ năm 1970, thơ của Tomas Transtromer đã được dịch sang tiếng Anh, và tính cho đến nay thơ ông đã được dịch ra gần 60 ngôn ngữ. Thơ ông được xuất bản rộng rãi ở các nước Anh, Mỹ và được giới thiệu ở nhiều trường đại học trên thế giới. Nhiều độc giả yêu thơ của Việt Nam cũng đang chờ đợi các tác phẩm của ông được dịch sang tiếng Việt và được giới thiệu rộng rãi tại nước mình.


 


Kiều Lan


nhandan.org.vn


 

bản để in
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
Khi tờ báo gia đình đối đầu các ông lớn - James Warren 25.04.2017
Tranh cãi về 'tượng Đức Ông' ở đền Quán Thánh - Tư liệu 24.04.2017
Ngáo đá, lộ hàng, chảnh chó... sáng tạo hay méo mó tiếng Việt? - Vũ Viết Tuân 23.04.2017
Về thị trường sách và việc xuất bản - Hà Thủy Nguyên 18.04.2017
Cảm nhận của một bạn trẻ Ba Lan lần đầu đến Sài Gòn - Szymon Siudak 14.04.2017
Hậu 60 năm Hội Nhà văn VN: Nhật Tuấn, con sói già đơn độc - Nguyễn Văn Thọ 09.04.2017
Khiêm tốn một Nguyễn Hải Tùng, sống và viết - Nguyễn Thanh 08.04.2017
Quyển sách trên mộ ba tôi - Trịnh Bích Ngân 08.04.2017
Nhân kỷ niệm 5 năm ngày mất của nhà báo - Nghệ sỹ Nguyễn Hải Tùng (Út Nghệ) - Nhiều tác giả 07.04.2017
Nhớ ngày xuân gặp nhà văn Xuân Thiều - Nguyễn Hữu Sơn 05.04.2017
xem thêm »