tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH
Khách thăm: 20038812
28.06.2017
Tư liệu
Tỉnh Yên Bái



Là một tỉnh ở vùng Tây Bắc tiếp giáp với Đông Bắc. Phía đông bắc giáp hai tỉnh Tuyên Quang và Hà Giang, phía đông nam giáp tỉnh Phú Thọ, phía tây nam giáp tỉnh Sơn La, phía tây bắc giáp hai tỉnh Lai Châu và Lào Cai. Trung tâm hành chính của tỉnh là thành phố Yên Bái, cách thủ đô Hà Nội 180 km.


Tọa độ: 21°41′35″B 104°52′22″Đ


Diện tích: 6.886,3 km²


Dân số (2013): 771.600 người. Mật độ: 112 người/km²


Dân tộc: Việt, Tày, Dao, H'Mông và một số dân tộc khác


Tỉnh lỵ: Thành phố Yên Bái


Chủ tịch UBND: Đỗ Đức Duy


Bí thư Tỉnh ủy:  Phạm Thị Thanh Trà


Phân chia hành chính: 1 thành phố, 1 thị xã, 7 huyện


Mã hành chính   VN-06. Mã bưu chính: 32xxxx. Mã điện thoại: 216. Biển số xe: 21


Website: http://www.yenbai.gov.vn/


Yên Bái bao gồm 1 thành phố, 1 thị xã và 7 Huyện, với 180 đơn vị hành chính cấp xã, gồm có 10 thị trấn, 13 phường và 157 xã.


Tên       Dân số (người) 2009     Hành chính


Thành phố: Yên Bái       78.016 người. 9 phường, 8 xã


Thị xã: Nghĩa Lộ. 25.256 người. 4 phường, 3 xã


Huyện:


Lục Yên            100.785 1 thị trấn, 23 xã


Mù Cang Chải   42.574  1 thị trấn, 13 xã


Trạm Tấu           21.887  1 thị trấn, 11 xã


Trấn Yên           96.949  1 thị trấn, 21 xã


Văn Chấn          138.684 3 thị trấn, 28 xã


Văn Yên            111.715 1 thị trấn, 26 xã


Yên Bình           107.882 2 thị trấn, 24 xã


Yên Bái có diện tích tự nhiên 6.882,9 km², nằm trải dọc đôi bờ sông Hồng.


Địa hình Yên Bái có độ dốc lớn, cao dần từ đông sang tây, từ nam lên bắc, độ cao trung bình 600 mét so với mực nước biển và có thể chia làm hai vùng: vùng thấp ở tả ngạn sông Hồng và lưu vực sông Chảy mang nhiều đặc điểm của vùng trung du; vùng cao thuộc hữu ngạn sông Hồng và cao nguyên nằm giữa sông Hồng và sông Đà có nhiều dãy núi. Đèo Khau Phạ là đèo hiểm trở và dài nhất trên tuyến quốc lộ 32 với độ dài trên 30 km.


Ngoài hai con sông lớn là sông Hồng và sông Chảy, còn có khoảng 200 ngòi, suối lớn nhỏ và hồ, đầm. Đầu thập niên 1960, Nga giúp thiết kế hồ Thác Bà là hồ nước nhân tạo có diện tích mặt nước trên 20.000 ha, với khoảng 1.300 đảo lớn nhỏ. Hồ có sức chứa 3–3,9 tỷ m³ nước với mục đích ban đầu là chạy nhà máy thuỷ điện Thác Bà: Công trình thuỷ điện lớn đầu tiên ở Việt Nam.


Yên Bái có khí hậu đặc trưng của khí hậu cận nhiệt đới ẩm của miền bắc Việt Nam, mùa hè nóng ẩm mưa nhiều, mùa đông phi nhiệt đới lạnh và khô.


Yên Bái có rừng nhiệt đới, á nhiệt đới và ôn đới trên núi cao. Ở đây có gỗ quý pơmu tốt cho sức khỏe và đuổi muỗi nếu làm giường.


Tài nguyên khoáng sản trữ lượng khá lớn như đá đỏ, sắt, thạch anh, đá fenspat, đá trắng Đông Nam Á.


Đất nông nghiệp chiếm gần 10% diện tích tự nhiên, trong đó có cánh đồng Mường Lò rộng 2.300 ha nổi tiếng vùng Tây Bắc với nhiều sản vật có giá trị như: chè, quế, gạo nếp Tú Lệ, cam Lục Yên, nhãn Văn Chấn.


Hiện nay, toàn tỉnh có 740.905 người (điều tra dân số ngày 01/04/2009), gồm 30 dân tộc chung sống. Các dân tộc ở Yên Bái sống xen kẽ, quần tụ ở khắp các địa phương trên địa bàn của tỉnh, với những bản sắc văn hoá đậm nét dân tộc: Kinh, Tày, Dao, Mông...


Yên Bái là một điểm sinh tụ của người Việt cổ, có nền văn hoá nhân bản, thể hiện ở những di vật, di chỉ phát hiện ở hang Hùm (Lục Yên), công cụ bằng đá ở Thẩm Thoóng (Văn Chấn), thạp đồng Đào Thịnh, Hợp Minh (Trấn Yên), trống đồng Minh Xuân (Lục Yên). Nhiều di chỉ khảo cổ được phát hiện, như đền, tháp, khu di tích lịch sử.


Được thành lập năm 1900, tỉnh Yên Bái được biết đến qua cuộc Khởi nghĩa Yên Bái của Việt Nam Quốc Dân Đảng vào thượng tuần tháng 2 năm 1930. Lãnh tụ là Nguyễn Thái Học đã bị thực dân Pháp bắt và đem hành quyết bằng máy chém ở Yên Bái cùng 12 đồng đội vào ngày 17 tháng 6 năm 1930.


Sau năm 1945, tỉnh Yên Bái có 5 huyện: Lục Yên, Than Uyên, Trấn Yên, Văn Bàn, Văn Chấn.


Ngày 29 tháng 4 năm 1955, tách 2 huyện Than Uyên và Văn Chấn để thành lập Khu tự trị Thái - Mèo, và sau là tỉnh Nghĩa Lộ.


Ngày 7 tháng 4 năm 1956, thành lập lại thị xã Yên Bái.


Ngày 1 tháng 7 năm 1956, chuyển huyện Yên Bình của tỉnh Tuyên Quang về tỉnh Yên Bái quản lý.


Ngày 16 tháng 12 năm 1964, thành lập 2 huyện Bảo Yên (tách ra từ 2 huyện Lục Yên và Văn Bàn) và Văn Yên (tách ra từ 2 huyện Trấn Yên và Văn Bàn). Nay hai huyện Bảo Yên và Văn Bàn thuộc tỉnh Lào Cai.


Ngày 27 tháng 12 năm 1975, tỉnh Yên Bái được hợp nhất với 2 tỉnh Lào Cai và Nghĩa Lộ thành tỉnh Hoàng Liên Sơn.


Ngày 12 tháng 8 năm 1991, tỉnh Yên Bái được tái lập từ tỉnh Hoàng Liên Sơn; chuyển 2 huyện Bảo Yên và Văn Bàn về tỉnh Lào Cai quản lý. Khi tách ra, tỉnh Yên Bái có 8 đơn vị hành chính gồm thị xã Yên Bái và 7 huyện: Lục Yên, Mù Cang Chải, Trạm Tấu, Trấn Yên, Văn Chấn, Văn Yên, Yên Bình.


Ngày 15 tháng 5 năm 1995, thành lập lại thị xã Nghĩa Lộ trên cơ sở điều chỉnh một phần diện tích tự nhiên và dân số của huyện Văn Chấn.


Ngày 11 tháng 1 năm 2002, chuyển thị xã Yên Bái thành thành phố Yên Bái.


Đường vào huyện Trạm Tấu


Nhà thờ Nghĩa Lộ


Giao thông ở Yên Bái có hệ thống đường sắt, đường bộ, đường thuỷ, quốc lộ 32, 37 và 70 chạy qua tỉnh. Thông thương từ Yên Bái đến các tỉnh lân cận của miền Tây Bắc và Việt Bắc ngày càng phát triển nhất là khi hệ thống đường bộ đang tiếp tục được hoàn thiện, tuyến đường sắt Hà Nội - Yên Bái - Lào Cai nối liền tới Côn Minh, Trung Quốc được nâng cấp.


Đặc sản, lâm thổ sản


Gạo nếp Tan (Tú Lệ, Văn Chấn)


Xôi ngũ sắc (Nghĩa Lộ và Văn Chấn)


Xôi tam sắc (Nghĩa Lộ và Văn Chấn)


Táo mèo (Mù Căng Chải và Trạm Tấu)


Chè tuyết san (Suối Giàng, Văn Chấn)


Bưởi Đại Minh


Cam (Văn Chấn, Lục Yên)


Nhãn (Văn Chấn)


Khoai sọ (Lục Yên)


Quế (Văn Yên)


Lạp cá (Mường Lò)


Thịt chó (thành phố Yên Bái)


Thịt trâu gác bếp (Văn Chấn)


Cá (hồ thủy điện Thác Bà)


Cá tiểu bạc (hồ thủy điện Thác Bà)


Dế mèn (Mường Lò)


Pơ mu


Cải mèo


Trám đen


Gạo nương (Tân Đồng)


Du lịch: Hồ Thác Bà


Đường vào thị trấn Mù Cang Chải


Dốc Yên Ngựa,Thung lũng Hồng Ca Trấn Yên


Ruộng bậc thang Mù Cang Chải


Thủy điện Thác Bà


Chợ đá quý Lục Yên


Đền Tuần Quán


Cánh đồng Mường Lò


Thác Mơ


Điểm du lịch Hồ Thác Bà


Căng và Đồn Nghĩa Lộ


Suối khoáng Bản Bon, Bản Hốc


Táo mèo


Suối Giàng


Đền Đông Cuông


Lăng Mộ Nguyễn Thái Học và di tích Khởi nghĩa Yên Bái


Chiến khu Vần


Trường CĐSP Yên Bái


Trường THPT chuyên Nguyễn Tất Thành


Trường THPT Nguyễn Huệ


Trường TH Nguyễn Thái Học


Trường THPT Lý Thường Kiệt


wikipedia


bản để in
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
Tìm hiểu vụ ám sát Tạ Thu Thâu - Tư liệu 25.07.2017
Những nhà tù “ế ẩm” - Tư liệu 13.07.2017
Nhà thờ Chánh tòa nguy nga nhất Italia: Duomo ở Milan - Tư liệu sưu tầm 13.07.2017
Vành đai và Con đường dưới góc nhìn địa chiến lược - Joseph S. Nye 12.07.2017
30/11/1917: Đức chúc mừng Cách mạng Tháng Mười Nga - Tư liệu sưu tầm 08.07.2017
Ngày 08/07/1918: Ernest Hemingway bị thương trên Mặt trận Ý - Tư liệu sưu tầm 08.07.2017
Nỗi đau của chàng Vecte (Werther) & Faust - Johann Wolfgang von Goethe 07.07.2017
Văn hóa Ẩm thực: 18 địa chỉ ăn ngon, sạch nhất Sài Gòn và vùng phụ cận - Triệu Xuân 07.07.2017
Thần thoại Hy Lạp (14) - Nguyễn Văn Khỏa 07.07.2017
Thần thoại Hy Lạp (13) - Nguyễn Văn Khỏa 07.07.2017
xem thêm »