tiểu thuyết
truyện ngắn
thơ
lý luận phê bình văn học
những bài báo
điện ảnh, âm nhạc và hội họa
truyện dân gian VN và TG
Tư liệu sáng tác
tìm kiếm
BẠN ĐỒNG HÀNH
Khách thăm: 20802136
Những bài báo
18.09.2016
Nhiều tác giả
Bài của Chu Mộng Long phản biện & bài trả lời phỏng vấn của Hữu Đạt


Khoa học và phản khoa học


Chu Mộng Long trao đổi với Nguyễn Hữu Đạt


Nói trước để khỏi tranh luận lạc đề, tôi không cổ súy việc bắt buộc phải đưa chữ Hán vào nhà trường phổ thông trong tình hình hiện nay, cả lí do chính trị lẫn giáo dục, nhưng thấy trái tai thì phải tranh luận. Thời buổi mất niềm tin này không ai có quyền nhân danh một cái mác giáo sư hay tiến sĩ áp đặt quan niệm cá nhân lên mọi người. Bài viết này không bênh vực ai mà chỉ phản biện ý kiến cá nhân của ông Đạt về vấn đề học chữ Hán.


PGS.TS. Nguyễn Hữu Đạt, Chủ nhiệm Bộ môn Việt ngữ học, Khoa Ngôn ngữ, Đại học Khoa học xã hội và nhân văn, (ĐHQG Hà Nội) đã chính thức đưa ra ý kiến phản đối việc đề xuất đưa chữ Hán vào nhà trường của nhóm chuyên gia Hán-Nôm. Ông Đạt cho rằng, những ý kiến đó là phản khoa học. Đọc hết bài phát biểu của ông, phải nói thật, nói thẳng rằng, ông Đạt nhân danh khoa học phản biện một vấn đề khoa học mà không khoa học tí nào.


Tôi không là chuyên gia ngôn ngữ học, nhưng tôi tin tôi đã đọc và tôi hiểu đúng chuyên môn ngôn ngữ học. Và tôi thấy ông rất sai! Cái sai ấy tác hại đến học thuật, nhất là đến nhận thức của sinh viên ông đang đào tạo.


Ý kiến ông Đạt chỉ đúng ở một luận điểm mà nhiều người không cần chuyên môn cũng biết và đã phê thắng thắn PGS. Đoàn Lê Giang: Học chữ Hán để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt là vô lí. Phê luận điểm này rất đơn giản, chỉ cần một phản đề: nhiều người không hề biết chữ Hán, họ vẫn dùng tiếng Việt rất trong sáng và ngược lại!


Nhưng cái điều ngược lại mà ông Đạt nhấn mạnh ở bài phỏng vấn này lại tự chứng minh ông rất sai: “Thực tế qua 40 năm giảng dạy ở trường Đại học, tôi dạy rất nhiều thế hệ học sinh Hán Nôm thì thấy, cũng có những người rất giỏi nhưng đa phần các bạn học chữ Hán Nôm thì viết tiếng Việt thường kém hơn các bạn học các sinh ngữ như tiếng Anh, Nga, Pháp…”. Lấy một vài hiện tượng ông đã “thấy” rồi khái quát đó như là một “tác hại khôn lường” thì tôi cũng có thể dẫn ra hàng ngàn những ông, những bà rất giỏi tiếng Anh, tiếng Pháp nhưng viết tiếng Việt cực kém! Ông nghĩ sao?


Xem ra, việc giữ gìn sự “trong sáng” (*) của tiếng Việt, như tôi đã nói, không hề phụ thuộc vào cái gì ngoài chính nó. Sự trong sáng của một ngôn ngữ chỉ phụ thuộc vào năng lực cá nhân sử dụng, và đặc biệt không phụ thuộc vào kí tự, dù là chữ Hán hay kí tự Latin. Nhiều người không cần học chữ, và phải nói thêm, không cần học cái món ngữ pháp cấu trúc với cụm chủ vị, thành phần câu mà mấy ông Việt ngữ học như ông Đạt lâu nay bắt học sinh học từ tiểu học lên đến đại học ấy, họ vẫn nói lưu loát và hết sức trong sáng. Họ còn làm thơ, kể chuyện hay hơn mấy ông học nhiều chữ đấy ạ. Văn học truyền miệng của dân gian là một điển hình!


Tôi nhấn vào lỗi lập luận trên để đi đến một vấn đề cốt tử mà một nhà ngôn ngữ như ông Đạt đã bị mắc lỗi nghiêm trọng do hiểu biết lỗ mỗ rồi phát ngôn tùy tiện.


Trước tiên, nếu là người ngoài chuyên môn thì không chấp, trong khi ông Đạt là một nhà ngôn ngữ học lại bị lẫn lộn ngay trong chính cách sử dụng thuật ngữ chuyên môn. Ông đánh đồng kí tự (characters) với ngôn ngữ (language) nên mới cho chữ Hán là tử ngữ. Hai khái niệm ngôn ngữ và kí tự, tôi nghĩ người học ngôn ngữ học trình độ sơ giản nhất cũng phân biệt được. Bài trước, tôi đã phân biệt cho những người ngoài chuyên môn rõ hai khái niệm này. Và ở đây, thưa ông Đạt, tử ngữ là khái niệm chỉ một ngôn ngữ cổ xưa ngày nay không ai dùng để nói nữa (chứ không phải viết ở dạng kí tự nhé!). Chẳng hạn, tiếng Latin, tiếng Sanskrit là những tử ngữ, bởi vì tiếng Latin, tiếng Sanskrit không còn được dùng trong giao tiếp hàng ngày. Còn việc chuyển từ phức tạp sang đơn giản là hiện tượng phổ biến về mặt kí tự của mọi sinh ngữ. Tiếng Việt, tiếng Pháp, tiếng Anh,… đều xảy ra hiện tượng ấy. Tiếng Việt từ thời Alexandre de Rhodeghi bằng chữ Latin đến nay đã có bao nhiêu biến đổi, nhưng kí tự không làm thay đổi ngôn ngữ với tư cách là tiếng nói của một cộng đồng bản ngữ. Tiếng Anh có cả ngàn từ đa âm tiết đã chuyển sang ít âm tiết hơn, không có nghĩa những từ đa âm ấy là tử ngữ. Ông Đạt cho việc chữ Hán được người Trung Hoa hiện đại chuyển từ phồn thể sang giản thể thì cái chữ Hán phồn thể xưa đã là một tử ngữ là nói bừa, rất thiếu hiểu biết. Đó là tôi chưa nói người Đài Loan vẫn dùng chữ Hán phồn thể để ông khỏi phải khai tử luôn người Đài Loan!


Ông xem “chữ Hán là chữ của người Hán” cũng là một hiểu biết thiển cận, không khác định kiến của những người bình thường. Nói vậy thì theo ông Đạt, chữ của người Việt thực sự là chữ gì? Chữ “con giun” cổ như nhiều người giả thiết hay là chữ Latin hiện nay? Cũng ở bài trước, khi giải cái định kiến xem học chữ Hán là “Hán nô”, tôi viết: “Kí tự (characters) không là sản phẩm riêng của dân tộc nào mà là tài sản chung của cả một khu vực các cộng đồng chịu ảnh hưởng lẫn nhau. Thực tế, trên thế giới dù có hàng trăm dân tộc và hàng trăm ngôn ngữ khác nhau, nhưng chỉ có ba bốn nhóm kí tự tương ứng với các nền văn minh. Nhiều dân tộc có ngôn ngữ nhưng không có hoặc không cần kí tự. Các nhà ngữ học thế giới lấy cái nôi văn minh của một khu vực mà đặt tên cho các nhóm kí tự và điều ấy không đồng nghĩa với sự sở hữu độc quyền của dân tộc được gắn cho tên gọi ấy. Không có chuyện chữ Hán là độc quyền của người Hán hay kí tự Slav là độc quyền của người Nga. Từ đầu thế kỉ 20, người Việt bỏ chữ Hán để sử dụng kí tự Latin là một sự lựa chọn có tính lịch sử, do sự thích hợp và tiện dụng của lối chữ ghi âm, kể cả do tác động bởi sức mạnh ảnh hưởng của văn hóa, văn minh phương Tây. Không có chuyện, các dân tộc sử dụng chung một loại kí tự là dân tộc này bị nô dịch dân tộc kia.” (xem tại đây).


Tóm lại, kí tự hay chữ viết chỉ là kí sinh của ngôn ngữ. Giới ngôn ngữ học không ai không biết điều này, trừ ông Đạt?


Đó là chưa nói những cái sai tiểu tiết. Chỉ có Hàn Thuyên tên thật là Nguyễn Thuyên (1229-?) chứ không thấy ai gán vào đó là Hàn Thuyên Nguyễn Sĩ Cố (?- 1312) cả, ông Đạt ạ!


Cuối bài phỏng vấn, ông nhấn mạnh học là để phát triển chứ không phải để thụt lùi. Ông nói “Ở Nhật hay Hàn Quốc họ phát triển đâu phải do chữ Hán, mà là do họ tiếp xúc sớm với văn minh phương Tây”. Điều này hoàn toàn đúng. Nhưng nếu triết lí giáo dục mà chủ trương chỉ có học để phát triển thì tại sao các ông không đề nghị dẹp bỏ tất cả những tri thức, môn học có liên quan đến quá khứ? Học chỉ để phát triển theo nghĩa chạy theo vật chất thực dụng thì tôi nghĩ toàn bộ các môn học nhân văn như ngôn ngữ học, văn học, mĩ học… mà các ông đang dạy từ cổ đại đến hiện đại ấy… cũng không cần thiết chứ cứ gì là chữ Hán? Thưa ông Đạt, triết lí giáo dục hiện đại là học không chỉ để phát triển vật chất một cách thực dụng như ông và nhiều người nghĩ mà còn tiếp thu những giá trị tinh thần của nhân loại: học để hiểu biết, để làm người, để cống hiến… Ngay cả học để phát triển thì cũng không đồng nghĩa với một sự phát triển không nền tảng, cắt đứt hoàn toàn với cội nguồn. Sự thật Nhật, Hàn, hay bất cứ quốc gia nào phát triển bền vững cũng đều dựa vào nền tảng, cội nguồn cả đấy. Chỉ có ăn xổi ở thì mới bất chấp những gì vốn có. Mà ăn xổi ở thì thì thưa ông, không cần phải học đâu ạ!


Quan niệm của tôi, chữ Hán là một tri thức, nếu không nói là một tri thức văn hóa rất căn bản. Không có tri thức nào phục vụ cho mục đích giáo dục trên là không cần thiết, trừ kẻ lười học hoặc không cần học!


Cuối cùng, cho rằng học chữ Hán là nặng nề đối với trẻ em ư? Làm như cái loại chữ tượng hình vừa trực quan vừa trừu tượng ấy là hoàn toàn xa lạ hay quá sức với trẻ em và xưa nay người ta chưa từng học được vậy! Đạo học không đến bằng đường tắt. Học hiển nhiên là không dễ như ăn món ăn người ta đã dọn sẵn. Lỗi tại giáo dục Việt Nam không có nền tảng căn bản, nói trên trời dưới đất thì huyên thuyên nhưng trở về căn bản thì thấy khó khăn. Bệnh đại khái và biếng học là một trong những nguyên nhân sinh ra ý kiến xem học chữ Hán là khó khăn phức tạp. Thưa các ông, hiện nay trong chương trình và sách giáo khoa có muôn thứ thừa thãi và nặng nề không thuộc tri thức người ta vẫn bắt trẻ em học và thuộc lòng, đó mới là cái đáng nói, nhưng tại sao các ông không dám thẳng thắn đề nghị bãi bỏ những thứ ấy đi?!


Chu Mộng Long


___


(*) Thực ra, khái niệm “trong sáng” và quan niệm “Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt” là cách nói tù mù nhất nhưng mọi người lại bị ảnh hưởng và hay nhai lại như một chân lí. Tôi nhớ đây là câu của ông Phạm Văn Đồng trong một bài viết mở đầu cho một cuốn sách. Thế nào là “trong sáng”? Ngôn ngữ thuần khiết ư? Không bao giờ có chuyện đó. Bất cứ ngôn ngữ nào cũng có sự pha tạp, lai tạp khi diễn ra giao thoa văn hóa. Rõ ràng, dễ hiểu ư? Có những vấn đề ngôn ngữ không thể diễn đạt rõ ràng, dễ hiểu được. Không phải vô lí khi các triết gia chống thuyết lấy ngôn ngữ làm trung tâm, cho rằng ngôn ngữ chỉ làm mờ đục bản thể và sự thật.


 



Không nên lấy con trẻ ra làm cuộc thí nghiệm!


Trả lời phỏng vấn Soha của PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt


Xung quanh ý kiến có cần dạy chữ Hán cho học sinh phổ thông, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt, Chủ nhiệm Bộ môn Việt ngữ học, Khoa Ngôn ngữ, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐH QGHN).


Vừa qua, có một số ý kiến cho rằng, muốn dùng tiếng Việt trong sáng thì học sinh phổ thông phải học chữ Hán. Do vậy, cần phải đưa chữ Hán Nôm vào dạy học sớm cho học sinh. Cá nhân PGS có đánh giá như thế nào về ý kiến này ?


PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt: Trước hết, tôi rất kính trọng những người giỏi, am hiểu chữ Hán, chữ Hán Nôm nhưng tôi không đồng tình với ý kiến trên.


Trước hết, chúng ta muốn dạy cho con em chữ gì thì phải xem mục đích của việc dạy nó để làm gì? Rất nhiều người có sự nhầm lẫn đáng tiếc, cứ cho rằng, dạy tiếng Hán là giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt nhưng tôi cho rằng, đó là sai lầm.


Bởi họ chưa hiểu được bản chất của vấn đề. Đầu tiên, ta phải hiểu, chữ Hán là chữ của dân tộc nào, của ngôn ngữ nào? Và tại sao phải học chữ Hán mới dùng tiếng Việt được một cách trong sáng?


Chữ Hán vốn là chữ của dân tộc Hán chứ không phải là chữ của người Việt sang tạo ra. Đây là loại chữ tượng hình, phức tạp và cho đến bây giờ, người Trung Quốc cũng không dạy chữ Hán văn ngôn mà dạy chữ Hán bạch thoại, có nghĩa là họ dùng loại chữ Hán giản thể, có cấu tạo đơn giản và dễ nhớ hơn chữ Hán ngày xưa. Vậy tại sao ta lại đặt vấn đề bắt con em ta phải học cái thứ chữ đã thành tử ngữ ấy? Thật quá vô lý!


Muốn phát triển thế hệ trẻ thì phải nâng cao năng lực ngoại ngữ của họ, giúp họ có phương tiện tiếp xúc với thế giới. Học sinh ngữ như tiếng Anh, Nga, Pháp,…hoặc tiếng Trung hiện đại mới là nhu cầu cần thiết. Chữ Hán có phải là sinh ngữ không? Xin thưa là không. Nó có phải là sản phẩm của tư duy người Việt không? Xin thưa là không?


Vậy, tại sao lại đặt vấn đề học chữ Hán để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt? Đó là sự rất vô lý, thiếu căn cứ khoa học.


Ai cũng biết rằng, trong lịch sử do chiến tranh, đô hộ, tiếp xúc văn hóa với phương Bắc mà ở Việt Nam, chữ Hán có một địa vị quan trọng trong việc lưu giữ các tài liệu cổ như văn bia, đình chùa, miếu mạo…Thậm chí ta còn có kể cả một nền văn học cổ được viết bằng văn tự Hán.


 Thời phong kiến trí thức Việt Nam được đào tạo theo kiểu giáo dục “văn chương cử tử” theo cách của người Trung Quốc, tức muốn làm quan lại, nho sĩ của thời đại phong kiến thì phải học chữ Hán. Tuy nhiên, cách đây 7,8 thế kỷ, các bậc đại trí thức Việt Nam dã nhận ra mối hiểm họa lâu dài của dân tộc khi không có chữ viết riêng nên mới sáng tạo ra loại chữ của mình là chữ Nôm. Theo các tài liệu nghiên cứu thì người có công đầu tiên là cụ Hàn Thuyên Nguyễn Sĩ Cố (thế kỷ XIII). Về sau chữ Nôm còn được phát triển đa dạng ở các vùng miền. Chữ Nôm ở miền Bắc khác chữ nôm ở miền Nam…Chẳng hạn cùng là chữ “ tay” có nơi lấy “bộ thủ” kết hợp với chữ “tây”, có nơi lại kết hợp với chữ “tư”…thành ra, muốn biết chữ Nôm thì trước hết lại phải biết chữ Hán. Chữ Nôm là sản phẩm của người Việt: dùng nguyên liệu chứ Hán để chế tác ra văn tự mới của mình theo qui luật ngôn ngữ của tiếng Việt. Vì thế, ngay cả người Trung Quốc cũng không đọc được chữ Nôm. Đó là một thực tế.


Như tôi đã nói ở trên, chữ Hán là chữ của dân tộc khác, là của quá khứ. Hiểu biết nó chỉ có lợi trong nghiên cứu chứ không có lợi cho việc giao tiếp bằng tiếng Việt hiện đại.  Trong 40 năm đứng giảng ở bục đại học, tôi đã có được môt thực tế rất sinh động: Các học viên cao học, nghiên cứu sinh nếu là “dân” tiếng Anh, Nga, Pháp… thì viết luận văn, luận án bằng tiếng Việt thường tốt hơn các học viên, nghiên cứu sinh được đào tạo từ Hán Nôm rất nhiều. Thậm chí có giáo sư nổi tiếng ngành Hán Nôm viết một cuốn chuyên luận mà nhà thơ Trần Mạnh Hảo đọc xong phải viết một bài phê phán gọi là giáo sư không “rành” tiếng Việt đăng trên báo Người Hà Nội cách đây vài năm.


Trở lại vấn đề. Tôi thấy có điều đáng bàn là, để hiểu tiếng Việt  và giữ gìn sư trong sáng của  tiếng Việt ta lại rất cần dạy từ Hán Việt cho học sinh. Chìa khóa ở chỗ này. Từ Hán Việt chứ không phải là chữ Hán mới là mục tiêu cần dạy cho học sinh. Từ Hán Việt là gì? Là các từ có nguồn gốc từ tiếng Hán du nhập vào Việt Nam, nhưng được dùng theo cách của người Việt Nam từ cách phát âm, dùng nghĩa…Đây là vốn từ ngữ phong phú góp phần làm nên sự giàu có, tinh tế của tiếng Việt. Nhưng dạy từ Hán Việt và dạy chữ Hán là 2 vấn đề hoàn toàn khác nhau mà đa số mọi người lầm lẫn trộn nó làm một.


            Việc đề xuất dạy chữ Hán trong nhà trường là là một hướng suy nghĩ thiếu căn cứ khoa học, sẽ gây ra nhiều tác hại khôn lường cho nhiều thế hệ bởi nó gây ra nhiều tổn hại kinh tế và đè lên vai trẻ thơ một gánh nặng quá sức chịu đựng.


Chưa kể, việc đề xuất dạy chữ Hán sẽ lại làm nảy sinh thêm một lượng lớn cán bộ, như giáo viên giảng dạy cho hàng chục ngàn trường phổ thông… Nó sẽ đè nặng lên ngân sách của Nhà nước trong khi không mang lại lợi ích phát triển kinh tế xã hội.


Từ thực tế quá trình giảng dạy, tiếp xúc với những học trò học tiếng Hán Nôm, thầy có đánh giá như thế nào về năng lực của họ?


PGS. TS Nguyễn Hữu Đạt: Thực tế qua 40 năm giảng dạy ở trường Đại học, tôi dạy rất nhiều thế hệ học sinh Hán Nôm thì thấy, cũng có những người rất giỏi nhưng đa phần các bạn học chữ Hán Nôm thì viết tiếng Việt thường kém hơn các bạn học các sinh ngữ như tiếng Anh, Nga, Pháp…. Trước đây ở khoa Ngữ Văn ĐHTH Hà Nội có một thầy giỏi chữ hán thuộc hạng nhất nhì nước mà ai cũng gọi là cây từ điển bởi thầy có thể giải nghĩa được tất cả các chữ Hán một cách làu làu, thông tuệ. Vốn chữ Hán của thầy không mấy ai sánh được. Đó là thầy Trần Thuyết. Nhưng viết một văn bản tiếng Việt hiện đại thì thầy bối rối vô cùng, thậm chí diễn đạt còn sai nữa…


Điều đó, chứng tỏ, học chữ Hán là một cản trở lớn đối với  tư duy tiếng Việt hiện đại.


Nguyên nhân của việc này chính là do chữ Hán Nôm là chữ tượng hình, nhiều nét, nhiều chữ nên người học phải trầm ngâm, suy nghĩ, phải nhớ, phải học…mất rất nhiều thời gian trong khi tiếng Việt hiện đại - chữ quốc ngữ lại giản tiện về nét viết nên thông thoáng, tư duy nhanh hơn nhiều.


PV: Có ý kiến cho rằng, ở Nhật, người tốt nghiệp phổ thông phải biết ít nhất 1.945 chữ Hán, đến hết ĐH thì phải biết khoảng 3.000 chữ. Trung Quốc cũng yêu cầu số lượng tương tự. Hàn Quốc thì hết phổ thông, học sinh phải biết khoảng 1.000 chữ. Chỉ có Việt Nam là không đặt ra yêu cầu này?


PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt: Tôi nghĩ là đây là hai vấn đề khác nhau, cách đi của mỗi nước khác nhau và phải xem xét bởi đang có sự nhầm lẫn.


Người Việt dùng chữ quốc ngữ là thứ văn tự được xây dựng theo hệ chữ cái La - tinh từ thế kỷ thứ 17- gọi là chữ viết ghi âm, nhưng người Hàn Quốc và người Nhật hiện nay vẫn dùng chữ khối vuông - loại chữ tượng hình. Chữ khối vuông của Hàn và Nhật mượn nét của  chữ Hán vẫn còn nhiều, thậm chí nhiều chữ vẫn để nguyên theo chữ Hán như hai chữ “Nhật Bản” chẳng han. Vì vậy, họ có yêu cầu phải biết bao nhiêu chữ để đọc văn bản hiện đại của họ.


Còn chữ chúng ta chữ La-tinh  chẳng có liên quan gì đến nét chữ của chữ Hán thì cần gì phải bắt con em ta nhớ hàng nghìn chữ để khổ ra và không có tích sự gì cả. So sánh như thế là râu ông nọ căm cằm bà kia, ông chẳng bà chuộc chứ không phải là so sánh trên cơ sở khoa học.


Cũng cần nói thêm, ở Nhật hay Hàn Quốc họ phát triển đâu phải do chữ Hán, mà là do họ tiếp xúc sớm với văn minh phương Tây.


             Nếu áp dụng theo cách Nhật Bản hay Hàn Quốc, ta có thể theo cách thế này: người tốt nghiệp phổ thông phải biết ít nhất 1.945 từ Hán Việt, đến hết ĐH thì phải biết khoảng 3.000 từ Hán Việt.


 Nhất thiết, chúng ta không nên lấy con trẻ của mình ra làm cuộc thí nghiệm. Không cẩn thận, chính chúng ta sẽ dẫn con mình đến chỗ khốn đốn nếu học chữ Hán.


Trong tương lai, theo chiến lược của Nhà nước,  chúng ta dùng tiếng Anh là ngôn ngữ thứ hai giống như Sinhgapo. Phấn đấu được như vậy là rất tốt. Nếu bắt học trò học thêm chữ Hán nữa thì có phải là quá nặng và rất quá sức với lớp trẻ không?


Còn nếu có dạy chữ Hán thì chỉ cũng nên dạy ở một số trường đại học trong một số chuyên ngành thôi.  Hãy làm một thống kê thử xem, bao thế hệ sinh viên ngành Ngữ văn học chữ Hán suốt cả 3-4 năm nhưng đến nay só thực tế sử dụng được chữ Hán là mấy, thì sẽ rõ ngay


Tôi cũng xin cung cấp thêm, khi tôi sang giảng dạy ở Trung Quốc thì PGS.TS Phùng Siêu, ở bộ môn Việt ngữ học, trường ĐH NN Thượng Hải cũng nói là người Trung Quốc từ năm 60 đã có  nhiều Hội nghị bàn về cách La tinh hóa chữ Hán nhưng không được. Trong khi ta lại muốn làm ngược lại. Chả lẽ ta muốn quay ngược bánh xe lịch sử sao?




Nguồn: Nhà văn Hữu Đạt gửi 2 bài này tới www.trieuxuan.info


 


 


 

bản để in
Các tác phẩm đã đăng:Trở lại - Đầu trang
Võ Hồng Anh, một nhà khoa học chân chính - Tư liệu sưu tầm 21.10.2017
Tác phẩm mới cần đọc ngay: Nhà Triệu - Mấy vấn đề lịch sử - Nguyễn Khắc Mai 19.10.2017
Chuyện Đông chuyện Tây và chuyện An Chi chưa kể hết - Tư liệu 17.10.2017
Con chim trong tay ta đây còn sống hay đã chết? - Nguyễn Quang Thiều 16.10.2017
Về hệ thống Trường học sinh Miền Nam ở Miền Bắc - Nhiều tác giả 16.10.2017
Xót thương Đinh Hữu Dư – nhà báo trẻ đầy tâm huyết vừa đi xa - Tư liệu 16.10.2017
Tác phẩm: Nhà nước Xích Quỷ từ huyền thoại tới hiện thực - Trương Sỹ Hùng 13.10.2017
Kỷ nhà Triệu & Triệu Vũ Đế trong dòng chảy lịch sử - Vũ Truyết 12.10.2017
Cái “tôi” của người Việt - Từ Thức 12.10.2017
Không thể được! Thưa Tổng thống Pháp! - Nguyễn Huy Toàn 12.10.2017
xem thêm »